Kira Gelirinde Amortisman Nasıl Hesaplanır ve Gerçek Gider Olarak Nasıl İndirilir?
Bu yazımızda 26.08.2013 tarihli bir GİB özelgesini ele alacağız. Özelgedeki uygulama bu yazının yayımlandığı tarih itibarıyla ana uygulama bakımından günümüzde de geçerlidir. Gerçek gider yöntemini seçen kira geliri mükellefi, kiraya verdiği mal ve haklar için ayrılan amortismanı kira gelirinden indirebilir. Amortismana tabi değer biliniyorsa maliyet bedeli; bilinmiyorsa bina ve arazi için vergi değeri esas alınır. Vergi değeri kullanılacaksa taşınmazın *edinildiği tarihteki vergi değeri
GİB’in güncel amortisman tablosunda “ikametten kiralık hale getirilen evler” için faydalı ömür 50 yıl, normal amortisman oranı yüzde 2 olarak gösterilmeye devam etmektedir. Ancak yüzde 2 oranı bütün kiraya verilen mallar için geçerli değildir; işyeri, fabrika binası, mobilya, cihaz veya başka bir kıymette ilgili amortisman listesindeki özel oran kullanılmalıdır. Güncel kira geliri rehberine göre amortisman indirimi yalnız gerçek gider yönteminde kullanılabilir. Konut kira geliri istisnasından yararlanılması halinde amortisman dâhil gerçek giderlerin, istisnaya isabet eden kısmı indirilemez. Ayrıca gerçek veya götürü gider yöntemi taşınmazların tamamı için birlikte seçilir; bazı taşınmazlarda gerçek, bazılarında götürü gider yöntemi uygulanamaz. 5 yılı kira gelirleri için Mart 2026 döneminde uygulanan konut istisnası 47.000 TL, 2026 takvim yılında elde edilen konut kira gelirleri için uygulanacak istisna ise 58.000 TL’dir. (Gelir İdaresi Başkanlığı)
Kira Gelirinde Amortisman Nasıl Hesaplanır ve Gerçek Gider Olarak Nasıl İndirilir?
Konut, işyeri, makine, araç veya başka bir malın kiraya verilmesinden gelir elde eden gerçek kişiler, kira gelirlerinin vergilendirilmesinde gerçek gider yöntemini seçmeleri halinde kiraya verdikleri kıymetler için amortisman ayırabilirler.
Amortisman, kiraya verilen kıymetin maliyetinin tek yılda değil, belirlenen faydalı ömrü boyunca giderleştirilmesini sağlayan bir uygulamadır.
Özellikle konut kira gelirlerinde aşağıdaki sorular uygulamada önem taşımaktadır:
- Kiraya verilen konut için amortisman ayrılabilir mi?
- Amortisman maliyet bedeli üzerinden mi hesaplanır?
- Maliyet bedeli bilinmiyorsa hangi değer kullanılır?
- Konutlarda amortisman oranı yüzde kaçtır?
- Vergi değeri hangi yıla ait olmalıdır?
- Konut kira geliri istisnası varsa amortismanın tamamı indirilebilir mi?
- Götürü gider yönteminde amortisman indirilebilir mi?
- Hisseli taşınmazlarda amortisman nasıl hesaplanır?
- Sonradan yapılan değer artırıcı harcamalar amortisman matrahına eklenebilir mi?
Gelir Vergisi Kanunu’nun 74 üncü maddesine göre gerçek gider yöntemini seçen mükellefler, kiraya verilen mal ve haklar için ayrılan amortismanları gayrisafi kira gelirlerinden indirebilirler.
Kira Geliri Hangi Gelir Unsurudur?
Gelir Vergisi Kanunu’nun 70 inci maddesinde sayılan mal ve hakların kiraya verilmesinden elde edilen gelirler gayrimenkul sermaye iradı olarak vergilendirilir.
Bu kapsama yalnız taşınmaz kiraları değil, Kanunda belirtilen bazı menkul mallar ve haklar da girebilir.
| Kiraya verilen kıymet | Genel gelir türü |
|---|---|
| Konut | Gayrimenkul sermaye iradı |
| İşyeri | Gayrimenkul sermaye iradı |
| Arsa ve arazi | Gayrimenkul sermaye iradı |
| Makine ve tesisat | Şartlarına göre gayrimenkul sermaye iradı |
| Motorlu araç | Şartlarına göre gayrimenkul sermaye iradı |
| Marka ve benzeri haklar | Gayrimenkul sermaye iradı |
| Ticari işletmeye dâhil taşınmaz | Ticari kazanç hükümleri uygulanabilir |
Bu yazımızda, ticari işletmeye dâhil olmayan ve gerçek kişiler tarafından kiraya verilen kıymetlerden elde edilen kira gelirleri ele alınmaktadır.
Gerçek Gider Yöntemi Nedir?
Kira gelirinin vergilendirilmesinde safi gelir iki yöntemden biriyle belirlenebilir:
| Yöntem | Açıklama |
|---|---|
| Gerçek gider yöntemi | Kanunda sayılan ve belgelenebilen giderler indirilir |
| Götürü gider yöntemi | İstisna sonrası hasılatın yüzde 15’i gider kabul edilir |
Amortisman yalnız gerçek gider yönteminde indirilebilir.
Götürü gider yöntemini seçen mükellef;
- Amortisman,
- Sigorta,
- Bakım ve onarım,
- Vergi ve harç,
- İdare gideri,
gibi gerçek giderleri ayrıca indiremez.
Gider Yöntemi Her Taşınmaz İçin Ayrı Seçilebilir mi?
Hayır. Gerçek veya götürü gider yöntemi, mükellefin kira geliri elde ettiği taşınmazların tamamı için birlikte seçilir.
Örneğin kişinin;
- Bir konutu,
- Bir işyeri,
- Bir yazlığı,
kiraya verilmişse bir taşınmazda gerçek gider, diğerinde götürü gider yöntemi kullanılamaz.
| Seçim | Uygulama |
|---|---|
| Tüm taşınmazlarda gerçek gider | Mümkün |
| Tüm taşınmazlarda götürü gider | Şartlarıyla mümkün |
| Konutta gerçek, işyerinde götürü gider | Mümkün değil |
| Bir konutta gerçek, diğerinde götürü gider | Mümkün değil |
Götürü gider yöntemini seçenler iki yıl geçmedikçe gerçek gider yöntemine dönemezler. Gerçek gider yönteminden götürü gider yöntemine geçişte ise aynı iki yıllık sınırlama bulunmamaktadır.
Kiraya Verilen Konut İçin Amortisman Ayrılabilir mi?
Evet. Gerçek gider yönteminin seçilmesi halinde kiraya verilen konut için ayrılan amortisman kira gelirinden indirilebilir.
Amortismanın temel amacı, taşınmazın edinilmesi için katlanılan bedelin taşınmazın faydalı ömrü boyunca gider olarak dikkate alınmasını sağlamaktır.
| Durum | Amortisman indirimi |
|---|---|
| Gerçek gider yöntemi seçilmiş | Mümkün |
| Götürü gider yöntemi seçilmiş | Mümkün değil |
| Konut kiraya verilmiş | Şartlarıyla mümkün |
| Taşınmaz ticari işletmeye kayıtlı | Ticari kazanç hükümleri uygulanır |
| Kiraya verme faaliyeti şirket tarafından yapılıyor | Kurum kazancı hükümleri uygulanır |
Amortismana Tabi Değer Nasıl Belirlenir?
Gelir Vergisi Kanunu’nun 74/6 maddesinde amortismana tabi değerin nasıl belirleneceği açıkça düzenlenmiştir.
| Durum | Esas alınacak değer |
|---|---|
| Maliyet bedeli biliniyor | Maliyet bedeli |
| Bina veya arazinin maliyet bedeli bilinmiyor | Vergi değeri |
| Diğer malın değeri bilinmiyor | VUK m. 267’ye göre emsal değer |
Taşınmaz satın alma yoluyla edinilmiş ve satın alma bedeli belgelerle biliniyorsa amortisman maliyet bedeli üzerinden hesaplanır.
Maliyet bedeli bilinmiyorsa bina ve arazi için vergi değeri kullanılabilir.
Maliyet Bedeli Nedir?
Maliyet bedeli, taşınmazın edinilmesi için ödenen satın alma bedeli ile taşınmazın iktisabı veya değerinin artırılmasıyla doğrudan bağlantılı maliyet unsurlarından oluşur.
Maliyet bedelinin tespitinde aşağıdaki belgeler önemlidir:
- Tapu senedi,
- Satış sözleşmesi,
- Banka ödeme belgeleri,
- Tapu harcı makbuzları,
- Komisyon faturaları,
- İnşaat ve tadilat faturaları,
- Değer artırıcı harcama belgeleri,
- Kat mülkiyeti ve ruhsat belgeleri.
Amortisman matrahı oluşturulurken aynı harcamanın hem doğrudan gider hem de maliyet unsuru olarak iki kez dikkate alınmaması gerekir.
Maliyet Bedeli Bilinmiyorsa Hangi Vergi Değeri Kullanılır?
Özelgeye göre maliyet bedelinin bilinmemesi halinde taşınmazın vergi değeri üzerinden amortisman ayrılabilir.
Ancak kullanılacak değer, beyannamenin verildiği yıldaki güncel emlak vergisi değeri değil, gayrimenkulün edinildiği tarihteki vergi değeridir.
| Yanlış uygulama | Doğru uygulama |
|---|---|
| Her yıl güncel emlak vergisi değerini kullanmak | Edinim tarihindeki vergi değerini kullanmak |
| Vergi değeri artışlarını amortisman matrahına eklemek | Başlangıç değerini esas almak |
| Rayiç piyasa değerini kullanmak | Kanunda belirtilen değerleme ölçüsünü kullanmak |
| Belediyenin bugünkü değerini kullanmak | Edinim tarihindeki vergi değerini belgelemek |
Edinim tarihindeki vergi değerinin belediyeden, geçmiş dönem emlak vergisi kayıtlarından veya ilgili resmi belgelerden tevsik edilmesi önemlidir.
Kiraya Verilen Konutlarda Amortisman Oranı Kaçtır?
Güncel amortisman listesinde “ikametten kiralık hale getirilen evler” için;
- Faydalı ömür: 50 yıl,
- Normal amortisman oranı: yüzde 2,
olarak belirlenmiştir.
Temel hesaplama şöyledir:
Yıllık amortisman = Amortismana tabi değer × yüzde 2
Örneğin maliyet bedeli 4.000.000 TL olan bir konut için:
| Açıklama | Tutar |
|---|---|
| Konutun maliyet bedeli | 4.000.000 TL |
| Amortisman oranı | Yüzde 2 |
| Yıllık amortisman | 80.000 TL |
Yıllık 80.000 TL amortisman, gerçek gider yönteminde toplam gerçek giderler arasında dikkate alınır.
Yüzde 2 Oranı Bütün Kiralık Gayrimenkuller İçin Geçerli midir?
Hayır. Yüzde 2 oranı her kiraya verilen kıymete otomatik olarak uygulanmaz.
Kıymetin;
- Konut,
- İşyeri,
- Fabrika,
- Atölye,
- Depo,
- Prefabrik yapı,
- Makine,
- Araç,
- Mobilya veya demirbaş,
olmasına göre faydalı ömür ve amortisman oranı değişebilir.
| Kıymet | Örnek amortisman yaklaşımı |
|---|---|
| Betonarme konut | Genel olarak 50 yıl, yüzde 2 |
| Belirli kısmı işyeri olan mesken | 50 yıl, yüzde 2 |
| Betonarme fabrika veya atölye binası | 40 yıl, yüzde 2,5 |
| Prefabrik yapı | İlgili listedeki özel oran |
| Mobilya | Genel olarak 5 yıl, yüzde 20 |
| Televizyon | Genel olarak 5 yıl, yüzde 20 |
| Makine ve cihaz | İlgili sektör ve cihaz sınıfındaki oran |
Bu nedenle konut özelgesindeki yüzde 2 oranı, kiraya verilen bütün mal ve haklara genellenmemelidir.
İşyeri Olarak Kiraya Verilen Taşınmazlarda Oran Nasıl Belirlenir?
Kiraya verilen taşınmaz konut değilse amortisman listesindeki bina türü ve yapım malzemesi dikkate alınmalıdır.
Örneğin;
- Normal betonarme ofis binası,
- Fabrika binası,
- Atölye,
- Depo,
- Garaj,
- Hangar,
aynı faydalı ömre sahip olmayabilir.
Oranın belirlenmesinde taşınmazın tapudaki adı kadar fiilî kullanım şekli, yapı türü ve amortisman listesindeki özel sınıflandırma da incelenmelidir.
Konut Kira Geliri İstisnası Amortismanı Etkiler mi?
Evet. Konut kira geliri istisnasından yararlanılması halinde gerçek giderlerin istisnaya isabet eden kısmı indirilemez.
Amortisman da gerçek giderler içinde bulunduğundan aynı oranlama amortisman için de uygulanır.
Formül şöyledir:
İndirilebilecek gerçek gider = Toplam gerçek gider × Vergiye tabi hasılat / Toplam hasılat
Vergiye tabi hasılat:
Toplam konut kira geliri – Konut kira geliri istisnası
2026 Yılı Gelirleri İçin Amortisman Örneği
Bir mükellefin 2026 yılında;
- 480.000 TL konut kira geliri,
- 80.000 TL amortisman,
- 20.000 TL diğer gerçek gider,
bulunduğunu varsayalım.
2026 yılı konut kira geliri istisnası 58.000 TL’dir.
| Açıklama | Tutar |
|---|---|
| Toplam kira geliri | 480.000 TL |
| Konut istisnası | 58.000 TL |
| Vergiye tabi hasılat | 422.000 TL |
| Amortisman | 80.000 TL |
| Diğer giderler | 20.000 TL |
| Toplam gerçek gider | 100.000 TL |
İndirilebilecek gerçek gider:
100.000 × 422.000 / 480.000 = 87.916,67 TL
Bu hesaplamada toplam 100.000 TL giderin 12.083,33 TL’lik kısmı istisnaya isabet ettiği için indirilememektedir.
Yalnız Amortisman Bulunması Halinde Oranlama
Aynı örnekte başka gider bulunmadığını ve yalnızca 80.000 TL amortisman ayrıldığını varsayalım.
| Açıklama | Tutar |
|---|---|
| Toplam kira geliri | 480.000 TL |
| Vergiye tabi hasılat | 422.000 TL |
| Toplam amortisman | 80.000 TL |
| İndirilebilecek amortisman | 70.333,33 TL |
Hesaplama:
80.000 × 422.000 / 480.000 = 70.333,33 TL
Amortismanın tamamı değil, vergiye tabi kira gelirine isabet eden kısmı indirilebilir.
Konut İstisnasından Yararlanılamıyorsa Oranlama Yapılır mı?
Mükellefin konut kira geliri istisnasından yararlanma hakkı bulunmuyorsa, istisnaya isabet eden gider ayrıştırması yapılmaz.
Bu durumda gerçek gider yöntemindeki indirilebilir giderler, ilgili kira gelirinin tamamıyla karşılaştırılır.
Konut istisnasının kaybedilebileceği durumlar arasında;
- İstisna için aranan gelir sınırlarının aşılması,
- Beyannamenin süresinde verilmemesi ve durumun idarece tespit edilmesi,
- Kanundaki diğer istisna şartlarının taşınmaması,
yer alabilir.
Hisseli Taşınmazda Amortisman Nasıl Hesaplanır?
Bir taşınmaz birden fazla kişiye aitse her malik yalnız kendi hissesine isabet eden maliyet bedeli ve kira geliri üzerinden işlem yapar.
Örneğin 6.000.000 TL maliyet bedelli bir konutun yüzde 50’sine sahip olan kişi için:
| Açıklama | Tutar |
|---|---|
| Taşınmazın toplam maliyeti | 6.000.000 TL |
| Mükellefin hissesi | Yüzde 50 |
| Hisseye düşen maliyet | 3.000.000 TL |
| Amortisman oranı | Yüzde 2 |
| Yıllık amortisman | 60.000 TL |
Mükellef toplam taşınmaz bedeli üzerinden değil, kendisine ait hisseye isabet eden değer üzerinden amortisman hesaplar.
Kira geliri ve giderler de mülkiyet payına göre ayrıştırılır.
Döşeli Konutlarda Mobilyalar İçin Ayrıca Amortisman Ayrılabilir mi?
Kiraya verilen konut mobilyalıysa, bina ile mobilya ve elektronik eşyaların amortisman oranları aynı olmayabilir.
Örneğin;
- Mobilyalar,
- Beyaz eşyalar,
- Televizyon,
- Klima,
- Mutfak cihazları,
kendi faydalı ömür ve amortisman oranlarına göre ayrı izlenebilir.
| Kıymet | Uygulama |
|---|---|
| Konut binası | Bina oranı |
| Mobilya | Demirbaş oranı |
| Televizyon | İlgili özel oran |
| Klima | İlgili cihaz oranı |
| Beyaz eşya | İlgili amortisman sınıfı |
Bu kıymetlerin maliyet bedellerinin ayrı belgelerle belirlenebilmesi gerekir.
Konutun tek bedelle döşeli olarak satın alınması ve bina ile eşyaların değerlerinin ayrılmaması halinde makul ve belgelendirilebilir bir değer ayrıştırması yapılmalıdır.
Sonradan Yapılan Harcamalar Amortisman Matrahına Eklenir mi?
Kiraya verilen taşınmaza yapılan bütün harcamalar doğrudan gider değildir.
Harcamalar iki ana gruba ayrılır:
| Harcama türü | Vergisel işlem |
|---|---|
| Normal bakım ve onarım | Şartlarıyla doğrudan gerçek gider |
| İktisadi değeri artıran harcama | Maliyet bedeline eklenerek amortisman |
| Kullanım ömrünü uzatan yenileme | Maliyete eklenir |
| Taşınmazı genişleten ilave | Maliyete eklenir |
| Olağan boya ve küçük tamir | Onarım gideri olabilir |
| Yeni oda veya bölüm yapılması | Değer artırıcı harcama |
| Isı yalıtımı ve enerji tasarrufu yatırımı | Tutar ve niteliğine göre değerlendirilir |
Örneğin binaya yeni bir asansör yapılması veya kullanım alanını genişleten ilave bölüm inşa edilmesi değer artırıcı harcama niteliğinde olabilir.
Bu giderler maliyet bedeline eklenir ve ilgili amortisman oranıyla yıllara yayılarak indirilir.
Amortisman Nakit Ödeme Şartına Bağlı mıdır?
Amortisman, ilgili yılda nakden yapılan bir harcama değildir. Taşınmazın daha önce katlanılmış maliyetinin faydalı ömür boyunca giderleştirilmesidir.
Bu nedenle amortisman indirimi için her yıl yeni bir ödeme yapılması aranmaz.
Ancak;
- Maliyet bedelinin,
- Edinim tarihinin,
- Mülkiyet payının,
- Amortisman oranının,
- Önceki yıllarda ayrılan amortismanların,
belgeler ve düzenli hesaplamalarla takip edilmesi gerekir.
Amortisman Takip Tablosu Tutulmalı mıdır?
Gayrimenkul sermaye iradı mükelleflerinin ticari işletmeler gibi bilanço defteri tutması gerekmese de amortisman hesabının izlenebilir olması gerekir.
Her taşınmaz için aşağıdaki bilgileri içeren bir amortisman tablosu hazırlanması yararlıdır:
| Bilgi | Açıklama |
|---|---|
| Taşınmazın adresi | Kiraya verilen kıymetin tanımı |
| Edinim tarihi | Amortisman başlangıcının takibi |
| Edinim şekli | Satın alma, inşa, miras vb. |
| Maliyet bedeli | Amortisman matrahı |
| Maliyet bilinmiyorsa vergi değeri | Edinim tarihindeki değer |
| Mülkiyet oranı | Hisseli taşınmazlarda |
| Faydalı ömür | Amortisman listesindeki süre |
| Amortisman oranı | İlgili normal oran |
| Yıllık amortisman | Her yıl hesaplanan tutar |
| Birikmiş amortisman | Önceki yıllar toplamı |
| Kalan itfa süresi | Takip amacıyla |
Kira Geliri Yılın Bir Bölümünde Elde Edilmişse Ne Yapılır?
Gayrimenkulün yıl içinde satın alınması, kiraya verilmesi, boş kalması veya kiracının yıl içinde çıkması amortisman hesabında ayrıca dikkat gerektirir.
Aşağıdaki durumlar birbirinden ayrılmalıdır:
- Taşınmazın yıl içinde edinilmesi,
- Önceden sahip olunan taşınmazın yıl içinde kiraya verilmesi,
- Kira ilişkisinin yılın yalnız belirli aylarında sürmesi,
- Taşınmazın bir bölümünün kiraya verilmesi,
- Bir bölümünün malikin kullanımında kalması.
Kira gelirinin yalnız birkaç ay elde edilmesi halinde amortismanın ve diğer yıllık giderlerin ne ölçüde indirileceği somut olay, kullanım biçimi ve idari görüşler dikkate alınarak değerlendirilmelidir.
Taşınmazın Bir Kısmı Kiraya Verilmişse Amortisman
Bir taşınmazın yalnız belirli bir bölümü kiraya veriliyorsa amortismanın da kiraya verilen bölüme isabet eden kısmı dikkate alınmalıdır.
Örneğin 200 metrekarelik konutun 80 metrekaresi kiraya verilmişse, kullanım alanı ve taşınmazın özellikleri dikkate alınarak gider ve amortisman ayrıştırması yapılabilir.
| Açıklama | Oran |
|---|---|
| Toplam alan | 200 m² |
| Kiraya verilen alan | 80 m² |
| Kiraya verilen oran | Yüzde 40 |
| Yıllık toplam amortisman | 100.000 TL |
| Kiraya isabet eden amortisman | 40.000 TL |
Yalnız metrekare oranı her durumda yeterli olmayabilir. Bölümlerin kullanım değeri farklıysa daha uygun ve objektif bir dağıtım anahtarı kullanılmalıdır.
Bedelsiz veya Miras Yoluyla Edinilen Taşınmazlar
Özelge, maliyet bedeli bilinen veya bilinmeyen taşınmazlardaki genel değerleme esasını açıklamaktadır.
Ancak;
- Miras,
- Bağış,
- Diğer bedelsiz edinimler,
bakımından amortisman uygulamasına ilişkin farklı idari görüşler bulunmaktadır.
Bu nedenle bedelsiz edinilen taşınmazlarda yalnız “maliyet bilinmiyorsa vergi değeri kullanılır” hükmünden hareketle otomatik olarak amortisman ayrılmamalı; edinim biçimi ayrıca değerlendirilmelidir.
Amortisman Kira Gelirinden Daha Fazla Olursa Ne Olur?
Amortisman ve diğer gerçek giderler kira gelirini aşabilir.
Bu durumda doğan zararın sonraki yıllara devri, zararın hangi giderlerden oluştuğuna göre değerlendirilir.
Gelir Vergisi Kanunu’nda bazı giderlerin indirilemeyen kısmının gider fazlalığı sayılmayacağı ayrıca düzenlenmiştir.
Bu nedenle;
- Amortisman,
- İktisap bedelinin yüzde 5’i,
- Kirada oturulan konuta ödenen kira,
- Borç faizleri,
- Onarım ve diğer giderler,
aynı hukuki sonuca tabi olmayabilir.
Zarar devri yapılmadan önce zararın hangi gider kaleminden kaynaklandığı belirlenmelidir.
Amortisman ile İktisap Bedelinin Yüzde 5’i İndirimi Birlikte Uygulanabilir mi?
Gerçek gider yönteminde, konut olarak kiraya verilen bir adet gayrimenkul için iktisap yılından itibaren beş yıl süreyle iktisap bedelinin yüzde 5’i oranında özel gider indirimi ayrıca bulunabilir.
Bu indirim amortismandan farklıdır.
| Amortisman | Yüzde 5 iktisap bedeli indirimi |
|---|---|
| Faydalı ömür boyunca uygulanır | Yalnız ilk beş yıl uygulanır |
| Kiraya verilen mal ve haklar için geçerlidir | Konut olarak kiraya verilen bir adet taşınmaz içindir |
| Amortisman oranına göre hesaplanır | İktisap bedelinin yüzde 5’idir |
| Gerçek gider yönteminde uygulanır | Gerçek gider yönteminde uygulanır |
| İstisna oranlamasına tabidir | İstisna oranlamasına tabidir |
| Gider fazlalığının sonucu farklı olabilir | İndirilemeyen kısım gider fazlalığı sayılmaz |
Şartları birlikte taşıyan konutta amortisman ile yüzde 5 iktisap bedeli indirimi aynı beyannamede dikkate alınabilir.
Amortisman Hesabında Yapılan Başlıca Hatalar
| Hata | Vergisel risk |
|---|---|
| Götürü gider yönteminde amortisman indirmek | Haksız gider indirimi |
| Güncel emlak vergisi değerini her yıl matrah yapmak | Amortisman matrahının sürekli artırılması |
| Edinim tarihindeki vergi değeri yerine bugünkü değeri kullanmak | Fazla amortisman |
| Bütün kiralık mallara yüzde 2 uygulamak | Yanlış amortisman oranı |
| Konut istisnasına isabet eden amortismanı indirmek | Fazla gerçek gider |
| Hisseli taşınmazda toplam maliyet üzerinden amortisman ayırmak | Hisseyi aşan gider |
| Değer artırıcı harcamayı doğrudan gider yazmak | Erken ve fazla gider |
| Mobilya ile binaya aynı oranı uygulamak | Yanlış faydalı ömür |
| Aynı harcamayı hem gider hem maliyet yapmak | Mükerrer gider |
| Maliyet ve edinim belgelerini saklamamak | Giderin reddi |
| Bedelsiz edinilen taşınmazda inceleme yapmadan amortisman ayırmak | İdari görüşle uyuşmazlık |
| İstisna oranlamasını uygulamamak | Matrah eksikliği |
Kira Geliri Mükellefleri İçin Kontrol Listesi
| Kontrol sorusu | Açıklama |
|---|---|
| Gerçek gider yöntemi seçildi mi? | Amortisman için zorunludur |
| Başka kiralık taşınmazlar var mı? | Yöntem tüm taşınmazlara birlikte uygulanır |
| Maliyet bedeli belgeli mi? | Öncelikle maliyet bedeli kullanılır |
| Maliyet bilinmiyorsa edinim tarihindeki vergi değeri var mı? | Belediye kayıtları kontrol edilmelidir |
| Taşınmaz konut mu işyeri mi? | Amortisman oranı değişebilir |
| Doğru faydalı ömür kullanıldı mı? | Güncel amortisman listesi kontrol edilmelidir |
| Mülkiyet hisseli mi? | Yalnız hisseye düşen değer esas alınır |
| Konut istisnasından yararlanılıyor mu? | Gider oranlaması yapılmalıdır |
| Mobilya ve cihazlar ayrı izlendi mi? | Farklı oranlar uygulanabilir |
| Değer artırıcı harcamalar maliyete eklendi mi? | Doğrudan gider yazılmamalıdır |
| Önceki amortismanlar takip ediliyor mu? | Amortisman tablosu tutulmalıdır |
| Belgeler saklanıyor mu? | En az beş yıl muhafaza edilmelidir |
Sonuç
Gerçek gider yöntemini seçen kira geliri mükellefleri, kiraya verdikleri mal ve haklar için ayırdıkları amortismanı kira gelirlerinden indirebilirler.
Amortismana tabi değer biliniyorsa maliyet bedeli esas alınır. Maliyet bedeli bilinmiyorsa bina ve arazi için taşınmazın edinildiği tarihteki vergi değeri kullanılmalıdır.
İkamet amacıyla kullanıldıktan sonra kiraya verilen konutlar için güncel amortisman listesinde faydalı ömür 50 yıl ve normal amortisman oranı yüzde 2 olarak belirlenmiştir.
Ancak yüzde 2 oranı bütün kiralık kıymetlere uygulanmaz. İşyeri, fabrika, depo, makine, araç, mobilya ve cihazlarda ilgili amortisman listesindeki oran kullanılmalıdır.
Konut kira geliri istisnasından yararlanılması halinde amortismanın tamamı indirilemez. Amortisman dâhil toplam gerçek giderlerin yalnız vergiye tabi kira gelirine isabet eden kısmı indirim konusu yapılabilir.
Götürü gider yöntemini seçenlerin ayrıca amortisman indirmesi mümkün değildir. Gerçek veya götürü gider yöntemi mükellefin kiraya verdiği taşınmazların tamamı için birlikte uygulanmalıdır.
Hisseli taşınmazlarda amortisman yalnız mükellefin hissesine düşen maliyet veya vergi değeri üzerinden hesaplanmalıdır. Değer artırıcı harcamalar ise doğrudan gider yazılmamalı, taşınmazın maliyetine eklenerek amortisman yoluyla giderleştirilmelidir.
Yasal Dayanak Tablosu
| Mevzuat | Madde veya düzenleme | Konusu | Yazıyla ilgisi |
|---|---|---|---|
| 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu | Madde 70 | Gayrimenkul sermaye iradının kapsamı | Kiraya verilen mal ve haklardan elde edilen gelirlerin niteliğini düzenler |
| 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu | Madde 71 | Safi gayrimenkul sermaye iradı | Gayrisafi hasılattan giderler düşüldükten sonra kalan geliri tanımlar |
| 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu | Madde 74/6 | Kiraya verilen mal ve haklarda amortisman | Gerçek gider yönteminde amortisman indirimini ve amortismana tabi değeri düzenler |
| 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu | Madde 74 | Diğer gerçek giderler | Sigorta, vergi, harç, onarım ve diğer giderlerin indirimini düzenler |
| 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu | Madde 21 | Konut kira geliri istisnası | İstisnaya isabet eden gerçek giderlerin indirilememesi bakımından önemlidir |
| 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu | Madde 74/3 | İktisap bedelinin yüzde 5’i indirimi | Konut olarak kiraya verilen bir taşınmazda ilk beş yıllık özel gider indirimini düzenler |
| 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu | Madde 74 | Götürü gider yöntemi | Hak kiraları hariç istisna sonrası hasılatın yüzde 15’i oranında götürü gider uygulamasını düzenler |
| 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu | Madde 88 | Zararların mahsubu | Gerçek giderlerden kaynaklanan zararların sonraki yıllara etkisinde dikkate alınır |
| 213 sayılı Vergi Usul Kanunu | Madde 267 | Emsal bedel | Maliyeti bilinmeyen diğer mallarda emsal değerin belirlenmesine dayanak oluşturur |
| 213 sayılı Vergi Usul Kanunu | Madde 313 | Amortismana tabi kıymetler | Aşınma ve yıpranmaya tabi iktisadi kıymetlerin amortismanını düzenler |
| 213 sayılı Vergi Usul Kanunu | Madde 315 | Amortisman oranları | Faydalı ömür esasına göre Bakanlıkça belirlenen oranların kullanılmasını düzenler |
| 333 Sıra No.lu VUK Genel Tebliği | Amortisman listesi | Faydalı ömür ve amortisman oranları | Kiralık konutlarda 50 yıl ve yüzde 2 oranının dayanağıdır |
| Güncel Amortisman Oranları Tablosu | Bölüm 1.4 | İkametten kiralık hale getirilen evler | Konutların faydalı ömrü ve amortisman oranını gösterir |
| 213 sayılı Vergi Usul Kanunu | Madde 227 | Tevsik zorunluluğu | Maliyet ve giderlerin geçerli belgelerle ispatlanmasında dikkate alınır |
| 213 sayılı Vergi Usul Kanunu | Madde 253 | Belgelerin muhafazası | Gider ve maliyet belgelerinin beş yıl saklanmasını düzenler |
| 213 sayılı Vergi Usul Kanunu | Madde 413 | Özelge talep hakkı | Tereddütlü amortisman işlemlerinde yazılı görüş alınmasının dayanağıdır |
İlgili MuhasebeNews İçerikleri
Kira Geliri ve Serbest Meslek Kazancında Amortisman Uygulaması
Gerçek Gider Usulünde Kira Gelirinden Hangi Harcamalar İndirilebilir?
Hisseli Olarak İktisap Edilen Konutun Kira Gelirinde Amortisman Uygulaması
Not
Bu yazıda verilen bilgiler genel bilgilendirme mahiyetinde olup, kişilerin, işletmelerin, kurumların ve bu içerikteki olayla benzer durumları bulunan işletmelerin/kişilerin konunun uzmanı mali müşavir ve diğer uzmanlardan kendi işletmeleri özelinde profesyonel destek almalarının önemli olduğunu belirtiriz.
Kaynak: Yasal Uyarı: Bu içerikte yer alan bilgi, görsel, tablolar, açıklama, yorum, analiz ve bir bütün olarak içeriğin tamamı sadece genel bilgilendirme amacıyla verilmiştir. Kişi veya kuruma özel profesyonel bir bilgilendirme ve yönlendirmede bulunma amacı güdülmemiştir. Konu ile benzerlik gösterse de her işletmenin kendi özel şartları nedeniyle farklı durumları olabilir. Bu nedenle, bu yazıda belirtilen içerikte yola çıkarak işletmenizi etkileyecek herhangi bir karar alıp uygulamaya geçmeden önce, uzmanına danışmanız menfaatiniz gereğidir. Yazının yayımlandığı tarihten önceki ve/veya sonraki tarihte içerikteki bilginin güncel olmayabileceğini, geçici veya kalıcı olarak başka yasal düzenlemeler olabileceğini göz önünde bulundurunuz ve kendi durumunuza özel doğru bilgi için konuyla ilgili meslek erbabına/uzmanına danışmanız menfaatinize olacağını unutmayınız. Muhasebenews veya ilişkili olduğu kişi veya kurumlardan hiç biri, bu belgede yer alan bilgi, tablo, görsel, görüş ve diğer türdeki tüm içeriklerin özel veya resmi, gerçek veya tüzel kişi, kurum ve organizasyonlar tarafından kullanılması sonucunda ortaya çıkabilecek zarar veya ziyandan sorumlu değildir. İçeriğin tamamı veya bir kısmı ticari amaçla izinsiz kopyalanamaz aksi durumda yasal işlem yapılır.
Detayli Analiz Makalemiz
Kira Gelirinde Amortisman Nasıl Hesaplanır ve Gerçek Gider Olarak Nasıl İndirilir?Gerçek gider yöntemiyle kira gelirinden amortisman indirimi: maliyet bedeli, vergi değeri, faydalı ömür ve amortisman oranları hakkında pratik rehber.
Bu Mevzuatla İlgili Diğer Makaleler
Finansman gider kısıtlamasında yabancı kaynak/öz kaynak oranı hangi bilançoya göre hesaplanır? (2026)
22 dk okuma
Topluluktan İlgili Sorular
✓ Seri:B SIra No:20
Şirketim adına alınan yeni ticari aracın yakıt, bakım ve sigorta giderlerini KDV dahil mi, hariç mi gider yazabilirim?
Limited şirket olarak bilançomuzdaki kripto varlıklar, 11.06.2026 tarihli 7518 sayılı Kanun sonrası nasıl beyan sureci nasil yonetilmeli?
Kripto varlık alım satımı yapan şahıs işletmem, 11.06.2026 tarihli 7518 Sayılı Kanun sonrası SPK lisansı almalı sureci nasil yonetilmeli?
Restoranımda garson adisyonsuz servis yapıp parayı elden aldı, bu kayıt dışı hasılatı nasıl muhasebeleştirip beyan etmeliyim?