Teknokentlerde Kur Farkı Gelirleri ve Zararları Kurumlar Vergisi İstisnasına Girer mi?

Teknoloji geliştirme bölgesinde yürütülen yazılım, tasarım ve Ar-Ge faaliyetlerinden doğan dövizli alacaklara ilişkin kur farkları, bu faaliyetlerden elde edilen kazancın parçası olarak istisna kapsamında değerlendirilir. Buna karşılık bankadaki döviz mevcudunun değerlemesinden kaynaklanan kur farkı gelirleri, nakdin değerlendirilmesi veya yabancı para varlığının değerlemesi niteliğinde olduğundan 4691 sayılı Kanun’daki kazanç istisnası kapsamında değildir. GİB’in 30.07.2025 tarihli aynı özelgesinde de bu ayrım açıkça yapılmıştır. (Gelir İdaresi Başkanlığı)

1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği’nde 4691 sayılı Kanun’daki istisnanın bir “kazanç istisnası” olduğu, istisna kapsamındaki faaliyetlerden elde edilen hasılattan bu faaliyetlere ilişkin gider ve maliyet unsurlarının düşülmesiyle bulunan kazancın istisna edileceği; istisna kapsamındaki ve dışındaki hasılat, maliyet ve gider unsurlarının ayrı izlenmesi gerektiği açıklanmaktadır. Aynı Tebliğ’de nakitlerin değerlendirilmesi sonucu oluşan faiz gelirleri, yabancı para cinsinden aktifler dolayısıyla oluşan kur farkları ve iktisadi kıymet satış gelirlerinin istisna kapsamında değerlendirilmeyeceği de belirtilmiştir. Ayrıca istisna kapsamındaki faaliyetlerin zararla sonuçlanması halinde bu zararların istisna dışı kurum kazancından indirilemeyeceği, Tebliğ örneklerinde KKEG olarak dikkate alınacağı gösterilmiştir.

---

Teknokentlerde Kur Farkı Gelirleri ve Zararları Kurumlar Vergisi İstisnasına Girer mi?

Teknoloji geliştirme bölgelerinde faaliyet gösteren şirketler, yazılım, tasarım ve Ar-Ge faaliyetlerinden elde ettikleri kazançlar için önemli bir kurumlar vergisi istisnasından yararlanabilmektedir. Ancak teknokent şirketlerinin yalnızca Ar-Ge veya yazılım faaliyeti yürütmesi değil, dövizli işlem yapması, yurt dışına fatura düzenlemesi, bankada döviz bulundurması, ticari borç ve alacaklarının dönem sonlarında değerlenmesi gibi durumlar da vergisel sonuç doğurmaktadır.

Bu nedenle teknokentlerde kur farkı gelirleri ve kur farkı zararlarının hangi durumda istisna kapsamında, hangi durumda istisna dışında değerlendirileceği doğru belirlenmelidir.

Bu blog yazısında, teknoloji geliştirme bölgesinde faaliyet gösteren şirketlerde dövizli alacak, dövizli borç ve banka döviz mevcudundan kaynaklanan kur farklarının kurumlar vergisi istisnası karşısındaki durumu açıklanmaktadır.

Teknoloji Geliştirme Bölgelerinde Kurumlar Vergisi İstisnasının Kapsamı Nedir?

4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu’nun geçici 2 nci maddesine göre, bölgede faaliyet gösteren gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin münhasıran bu bölgedeki yazılım, tasarım ve Ar-Ge faaliyetlerinden elde ettikleri kazançları 31.12.2028 tarihine kadar gelir ve kurumlar vergisinden istisnadır.

Bu istisna, teknoloji geliştirme bölgesinde bulunan şirketlerin tüm gelirlerini kapsamaz. İstisna yalnızca bölge içinde yürütülen yazılım, tasarım ve Ar-Ge faaliyetlerinden doğan kazançlar için uygulanır.

Gelir veya Kazanç Türü	İstisna Durumu
Teknokentte yürütülen Ar-Ge projesinden elde edilen kazanç	İstisna kapsamında
Teknokentte yürütülen yazılım faaliyetinden elde edilen kazanç	İstisna kapsamında
Teknokentte yürütülen tasarım faaliyetinden elde edilen kazanç	İstisna kapsamında
Bölge dışındaki ticari faaliyet kazancı	İstisna kapsamında değil
Nakitlerin değerlendirilmesinden doğan faiz geliri	İstisna kapsamında değil
Bankadaki döviz mevcudunun değerlemesinden doğan kur farkı	İstisna kapsamında değil
İktisadi kıymet satış kazancı	Kural olarak istisna kapsamında değil

Bu nedenle teknokent şirketlerinde öncelikle gelirin hangi faaliyetten doğduğu belirlenmelidir.

Teknokent Kazanç İstisnası Bir Hasılat İstisnası mı, Kazanç İstisnası mı?

Teknoloji geliştirme bölgelerinde uygulanan kurumlar vergisi istisnası bir hasılat istisnası değil, kazanç istisnasıdır.

Bu ayrım önemlidir. Çünkü istisna kapsamındaki faaliyetlerden elde edilen hasılatın tamamı doğrudan vergiden istisna edilmez. İstisna kapsamındaki faaliyetten elde edilen hasılattan, bu faaliyet nedeniyle yüklenilen gider ve maliyetler düşülür. Kalan net kazanç kurumlar vergisinden istisna edilir.

Kavram	Anlamı
Hasılat istisnası	Gelirin tamamının doğrudan istisna edilmesi
Kazanç istisnası	Gelirden ilgili gider ve maliyetler düşüldükten sonra kalan net kazancın istisna edilmesi
Teknokent istisnası	Kazanç istisnasıdır
Gider ve maliyet ayrımı	İstisna kazanç hesabında zorunludur
Kayıt ayrımı	İstisna kapsamındaki ve dışındaki işlemler ayrı izlenmelidir

Bu nedenle teknokent kazanç istisnası uygulanırken, gelir ve giderlerin doğru ayrıştırılması gerekir.

Dövizli Ar-Ge Alacaklarından Doğan Kur Farkı İstisna Kapsamında mıdır?

Teknoloji geliştirme bölgesinde yürütülen yazılım, tasarım veya Ar-Ge faaliyetlerinden doğan dövizli ticari alacaklara ilişkin kur farkları, bu faaliyetlerden elde edilen ticari kazançla doğrudan bağlantılıdır.

Bu nedenle teknokent faaliyeti kapsamında düzenlenen dövizli satış faturalarından doğan alacakların tahsil edilinceye kadar değerlenmesi veya tahsil tarihinde oluşan kur farkları, istisna kapsamındaki faaliyet kazancının bir parçası olarak değerlendirilebilir.

Kur Farkının Kaynağı	İstisna Durumu
Teknokent Ar-Ge projesinden doğan dövizli alacak	İstisna kapsamında
Teknokent yazılım satışından doğan dövizli alacak	İstisna kapsamında
Teknokent tasarım hizmetinden doğan dövizli alacak	İstisna kapsamında
Bölge dışı ticari satıştan doğan dövizli alacak	İstisna kapsamında değil
Bankadaki döviz hesabı	İstisna kapsamında değil

Bu konuda teknopark kur farkı uygulamasında temel ölçüt, kur farkının hangi işlemden doğduğudur.

Dövizli Alacağa İlişkin Kur Farkı Zararı Nasıl Değerlendirilir?

Kur farkı yalnız gelir olarak değil, zarar veya gider olarak da ortaya çıkabilir. Teknokent faaliyeti kapsamındaki dövizli alacaklardan doğan kur farkı zararı, istisna kapsamındaki faaliyetin gider veya zarar unsuru olarak dikkate alınmalıdır.

Bu nedenle Ar-Ge, yazılım veya tasarım faaliyetinden doğan dövizli ticari alacağa ilişkin kur farkı zararı, istisna dışı kurum kazancının tespitinde indirilemez. Çünkü söz konusu zarar istisna kapsamındaki faaliyete aittir.

Durum	Vergisel Sonuç
Teknokent faaliyeti alacağından kur farkı geliri doğdu	İstisna kazanca dahil edilir.
Teknokent faaliyeti alacağından kur farkı zararı doğdu	İstisna kazanç hesabında dikkate alınır.
İstisna faaliyeti zararla sonuçlandı	Zarar istisna dışı kazançtan indirilemez.
Bölge dışı faaliyetten kur farkı zararı doğdu	İstisna dışı kurum kazancında dikkate alınabilir.
Banka döviz hesabından kur farkı zararı doğdu	İstisna dışı faaliyet sonucu içinde değerlendirilir.

Bu ayrım, teknokent şirketlerinde vergi matrahı hesabının en kritik noktalarından biridir.

Bankadaki Döviz Mevcudundan Doğan Kur Farkı İstisna Kapsamında mıdır?

Teknoloji geliştirme bölgesinde faaliyet gösteren şirketin bankada döviz bulundurması, bu dövizin mutlaka Ar-Ge veya yazılım faaliyetinden kaynaklanan istisna kazanç kapsamında değerlendirileceği anlamına gelmez.

Banka hesabındaki döviz mevcudunun dönem sonu değerlemesi sonucu oluşan kur farkı gelirleri, yabancı para cinsinden aktiflerin değerlemesinden kaynaklanmaktadır. Bu gelirler, doğrudan teknokentte yürütülen yazılım, tasarım veya Ar-Ge faaliyetinin hasılatı sayılmaz.

Bu nedenle bankadaki döviz mevcudundan doğan kur farkı gelirleri istisna kapsamında değerlendirilmez.

Döviz Varlığı	Kur Farkı Sonucu
Ar-Ge faaliyetinden doğan dövizli alacak	İstisna kapsamında değerlendirilebilir
Yazılım satışından doğan dövizli alacak	İstisna kapsamında değerlendirilebilir
Banka döviz hesabı	İstisna kapsamında değildir
Nakitlerin dövizde tutulması	İstisna kapsamında değildir
Dövizli mevduat faizi	İstisna kapsamında değildir

Bu konuda teknokentlerde kur farkı uygulamasında banka döviz mevcudu ile ticari alacak mutlaka ayrı izlenmelidir.

Banka Döviz Hesabından Doğan Kur Farkı Zararı İstisna Dışı Kazançta Dikkate Alınabilir mi?

Bankadaki döviz mevcudunun değerlemesinden doğan kur farkı gelirleri istisna kapsamında olmadığı gibi, bu döviz mevcutlarından doğan kur farkı zararları da istisna faaliyete ait bir zarar olarak görülmemelidir.

Bu nedenle bankadaki döviz mevcudunun değerlemesinden doğan kur farkı zararı, genel kurum kazancının tespitinde istisna dışı faaliyet sonucu içinde dikkate alınabilir. Ancak bunun için kur farkı zararının gerçekten banka döviz hesabından kaynaklandığı, istisna kapsamındaki Ar-Ge veya yazılım faaliyetinden doğan ticari alacakla ilişkilendirilmediği ve kayıtların bu ayrımı gösterecek şekilde tutulduğu ispatlanabilmelidir.

Kur Farkı Zararı Kaynağı	İstisna Dışı Kazançta Dikkate Alınma Durumu
Bankadaki döviz mevcudu	Dikkate alınabilir
Teknokent faaliyeti alacağı	Dikkate alınamaz
Teknokent faaliyeti borcu	İstisna kazanç hesabıyla ilişkilendirilir
Bölge dışı ticari işlem	Dikkate alınabilir
Nakit değerlendirme işlemi	İstisna dışı sonuç doğurur

Bu nedenle bankadaki dövizlerin hangi kaynaktan geldiği kadar, muhasebe kayıtlarında hangi hesapta ve hangi faaliyetle ilişkilendirildiği de önemlidir.

Dövizli Borçlardan Doğan Kur Farkı Giderleri Nasıl Değerlendirilir?

Teknokent şirketlerinin dövizli borçları, hem istisna kapsamındaki faaliyetler hem de istisna dışı faaliyetler için doğmuş olabilir.

Eğer dövizli borç, münhasıran teknokentte yürütülen yazılım, tasarım veya Ar-Ge faaliyetiyle ilgiliyse, bu borçtan doğan kur farkı giderleri istisna kazancın tespitinde dikkate alınmalıdır. Bu giderlerin istisna dışı kurum kazancından indirilmesi mümkün değildir.

Eğer dövizli borç, teknokent dışı ticari faaliyetle veya istisna kapsamı dışındaki bir işlemle ilgiliyse, bu borçtan doğan kur farkı gideri genel kurum kazancının tespitinde dikkate alınabilir.

Dövizli Borcun Niteliği	Kur Farkı Giderinin Durumu
Ar-Ge projesine ilişkin dövizli borç	İstisna kazanç hesabında dikkate alınır
Yazılım projesine ilişkin dövizli borç	İstisna kazanç hesabında dikkate alınır
Bölge dışı ticari faaliyete ilişkin borç	İstisna dışı kazanç hesabında dikkate alınır
Genel yönetim gideri niteliğinde borç	Dağıtım anahtarı gerekebilir
Faaliyetle ilgisi belirlenemeyen borç	Vergi riski doğurur

İstisna Kapsamındaki Faaliyet Zararla Sonuçlanırsa Ne Olur?

Teknokent istisnası bir kazanç istisnası olduğu için, istisna kapsamındaki faaliyetlerin zararla sonuçlanması halinde bu zararların istisna dışı kurum kazancından indirilmesi mümkün değildir.

Örneğin şirketin teknokent faaliyeti dövizli alacak ve borç değerlemeleri dahil zarar doğurmuşsa, bu zarar genel merkez faaliyetinden, bölge dışı ticari faaliyetten veya diğer istisna dışı gelirlerden indirilemez.

Sonuç	Vergisel İşlem
Teknokent faaliyeti kârlı	Net kazanç istisna edilir
Teknokent faaliyeti zararlı	Zarar istisna dışı kazançtan indirilemez
İstisna dışı faaliyet kârlı	Genel esaslara göre vergilenir
İstisna faaliyeti zararı ticari bilançoda yer almış	Beyannamede KKEG olarak dikkate alınır
İstisna dışı kur farkı zararı doğmuş	Genel esaslara göre dikkate alınabilir

Bu konu teknopark faaliyetlerinde kur farkı zararı açısından özellikle önemlidir.

Kur Farkı Gelir ve Giderlerinde Ayrı İzleme Zorunluluğu Neden Önemlidir?

Teknokent şirketlerinde istisna kapsamındaki faaliyetler ile istisna dışı faaliyetler aynı şirket bünyesinde yürütülebilir. Bu durumda gelir, gider, maliyet ve kur farklarının ayrı izlenmesi gerekir.

Ayrı izleme yapılmazsa, hangi kur farkının istisna kazanca, hangi kur farkının vergiye tabi kazanca ait olduğu belirlenemez. Bu durum, hem istisna kazancın fazla hesaplanmasına hem de istisna dışı kurum kazancının eksik beyan edilmesine yol açabilir.

Ayrı İzlenmesi Gereken Unsur	Neden Önemlidir?
Ar-Ge faaliyetinden doğan dövizli alacaklar	İstisna kapsamındaki kur farklarını belirlemek için
Yazılım faaliyetinden doğan dövizli satışlar	İstisna kazanç hesabı için
Bölge dışı ticari alacaklar	Vergiye tabi kazanç hesabı için
Banka döviz hesapları	İstisna dışı kur farklarını belirlemek için
Dövizli borçlar	Giderin hangi faaliyete ait olduğunu belirlemek için
Müşterek giderler	Doğru dağıtım yapılması için

Kayıtların bu ayrımı sağlayacak şekilde tutulması, 1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği’nin açık gereğidir.

Örnek Uygulama: Ar-Ge Alacağı ve Banka Döviz Hesabı

Bir teknoloji geliştirme bölgesi şirketinin 2026 yılında aşağıdaki işlemleri yaptığını varsayalım:

İşlem	Tutar
Ar-Ge projesinden doğan dövizli alacak kur farkı geliri	1.000.000 TL
Bankadaki döviz hesabı değerleme kur farkı geliri	400.000 TL
Ar-Ge projesine ilişkin dövizli borç kur farkı gideri	300.000 TL
Bankadaki döviz hesabı değerleme kur farkı zararı	150.000 TL
Bölge dışı ticari faaliyet kazancı	2.000.000 TL

Bu durumda:

Unsur	Vergisel Değerlendirme
Ar-Ge alacağı kur farkı geliri	İstisna kazanç hesabına dahil edilir
Ar-Ge borcu kur farkı gideri	İstisna kazanç hesabında gider olarak dikkate alınır
Banka döviz hesabı kur farkı geliri	İstisna dışı kurum kazancına dahil edilir
Banka döviz hesabı kur farkı zararı	İstisna dışı kurum kazancı hesabında dikkate alınabilir
Bölge dışı ticari faaliyet kazancı	Genel esaslara göre vergilenir

Bu örnekte istisna kazanç, yalnız Ar-Ge faaliyetiyle doğrudan bağlantılı gelir ve giderler dikkate alınarak hesaplanmalıdır. Banka döviz hesabından doğan gelir ve zararlar ise istisna dışı faaliyet sonucu içinde değerlendirilmelidir.

Örnek Uygulama: İstisna Faaliyeti Zararla Sonuçlanırsa

Bir teknokent şirketinin 2026 yılında istisna kapsamındaki Ar-Ge faaliyetinden 500.000 TL hasılat elde ettiğini, bu faaliyete ilişkin gider ve kur farkı zararlarının toplamının 800.000 TL olduğunu varsayalım. Aynı şirketin bölge dışı ticari faaliyetinden 1.200.000 TL kazancı olsun.

Unsur	Tutar
Ar-Ge faaliyeti hasılatı	500.000 TL
Ar-Ge faaliyeti gider ve kur farkı zararları	800.000 TL
Ar-Ge faaliyeti sonucu	300.000 TL zarar
Bölge dışı ticari faaliyet kazancı	1.200.000 TL

Bu durumda, Ar-Ge faaliyetinden doğan 300.000 TL zarar istisna dışı ticari kazançtan indirilemez. Beyannamede bu zarar kanunen kabul edilmeyen gider olarak dikkate alınır. Kurumlar vergisi matrahı, bölge dışı kazanç üzerinden hesaplanır.

Nakitlerin Değerlendirilmesi Sonucu Oluşan Gelirler İstisna Kapsamında mıdır?

Teknoloji geliştirme bölgesinde faaliyet gösteren şirketler, Ar-Ge veya yazılım faaliyetlerinden elde ettikleri nakitleri banka hesaplarında tutabilir, vadeli mevduatta değerlendirebilir veya döviz olarak muhafaza edebilir.

Ancak nakitlerin değerlendirilmesi sonucu oluşan gelirler, istisna kapsamındaki Ar-Ge veya yazılım faaliyetinin doğrudan hasılatı değildir. Bu nedenle mevduat faizi, repo geliri ve bankadaki döviz mevcudunun değerlemesinden doğan kur farkı geliri istisna kapsamında değerlendirilmez.

Nakit Değerlendirme Geliri	İstisna Durumu
Mevduat faizi	İstisna kapsamında değil
Repo geliri	İstisna kapsamında değil
Banka döviz hesabı kur farkı geliri	İstisna kapsamında değil
Kasa veya banka döviz değerleme geliri	İstisna kapsamında değil
Ar-Ge alacağının tahsil öncesi kur farkı	İstisna kapsamında değerlendirilebilir

Bu konuda tahsil edilmeyen alacaklarda kur farkı ile bankadaki döviz hesabı kur farkı karıştırılmamalıdır.

Yurt Dışı Yazılım Satışlarında Kur Farkı Nasıl Değerlendirilir?

Teknokentte yürütülen yazılım veya Ar-Ge projesi kapsamında yurt dışı müşteriye dövizli fatura düzenlenmişse, bu alacak tahsil edilinceye kadar Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre değerlemeye tabi tutulabilir.

Bu değerleme sonucu oluşan kur farkı geliri veya gideri, doğrudan istisna kapsamındaki işlemden kaynaklanıyorsa istisna kazanç hesabında dikkate alınmalıdır.

İşlem	Değerlendirme
Yurt dışı müşteriye teknokent projesi kapsamında yazılım faturası	İstisna kapsamındaki hasılat
Bu alacaktan doğan kur farkı geliri	İstisna kazanca dahil edilir
Bu alacaktan doğan kur farkı zararı	İstisna kazanç hesabında gider olarak dikkate alınır
Alacak tahsil edilip bankada bekletilirse	Sonraki banka döviz değerleme farkları istisna dışıdır
Döviz bozdurma veya mevduat değerlendirme gelirleri	İstisna dışıdır

Burada kritik ayrım, kur farkının alacak tahsil edilinceye kadar ticari alacaktan mı, yoksa tahsil sonrası bankadaki döviz varlığından mı kaynaklandığıdır.

Kurumlar Vergisi Beyannamesinde Nasıl Gösterilmelidir?

Teknokent şirketlerinde kurumlar vergisi beyannamesi hazırlanırken istisna kazanç, istisna dışı kazanç ve KKEG ayrımı doğru yapılmalıdır.

Beyanname Unsuru	Uygulama
İstisna kapsamındaki net teknokent kazancı	İstisna satırında gösterilir
Banka döviz hesabı kur farkı geliri	Ticari bilanço kârında kalır, istisnaya konu edilmez
Banka döviz hesabı kur farkı zararı	Genel esaslara göre istisna dışı kazanç hesabında dikkate alınabilir
İstisna faaliyet zararı	İstisna dışı kazançtan indirilemez
İstisna faaliyet zararı ticari kârı azaltmışsa	KKEG olarak matraha eklenir

Bu nedenle beyannamede yalnız gelir türleri değil, kur farkı gider ve zararlarının kaynağı da doğru belirlenmelidir.

Asgari Kurumlar Vergisi Açısından Dikkat Edilmesi Gerekenler

2025 ve sonraki dönemlerde kurumlar vergisi hesaplamasında asgari kurumlar vergisi düzenlemeleri de dikkate alınmalıdır. Teknoloji geliştirme bölgeleri kazanç istisnası, asgari kurumlar vergisi hesabında özellik arz eden istisnalar arasında yer alabilir.

Bu nedenle teknokent kazanç istisnası uygulanırken yalnız normal kurumlar vergisi matrahı değil, varsa asgari kurumlar vergisi etkisi de ayrıca değerlendirilmelidir.

Özellikle yüksek tutarlı istisna kazancı bulunan teknoloji şirketlerinde, istisna kazanç hesaplaması, kur farkı ayrıştırması, girişim sermayesi fon yükümlülüğü ve asgari kurumlar vergisi etkisi birlikte analiz edilmelidir.

Bu konuda girişim sermayesi fonu yükümlülüğü de ayrıca dikkate alınmalıdır.

Muhasebe Kayıtlarında Nelere Dikkat Edilmelidir?

Teknokent şirketlerinde kur farkı muhasebesi yalnız kambiyo kârı veya kambiyo zararı kaydı yapılmasından ibaret değildir. Kur farkının hangi faaliyetle ilgili olduğunun kayıt ve yardımcı hesap düzeyinde izlenmesi gerekir.

Muhasebe Kontrol Noktası	Açıklama
Dövizli alacak yardımcı hesapları	Ar-Ge, yazılım, tasarım ve bölge dışı faaliyet ayrımı yapılmalıdır
Banka döviz hesapları	İstisna dışı değerleme farkları ayrı izlenmelidir
Dövizli borçlar	Hangi faaliyete ait olduğu belirlenmelidir
Kambiyo kârları	İstisna kapsamındaki ve dışındaki kısım ayrılmalıdır
Kambiyo zararları	İstisna faaliyetine ait olanlar diğer kazançtan indirilmemelidir
Proje bazlı takip	Her teknokent projesinin gelir ve gideri ayrı izlenmelidir
Beyanname çalışma dosyası	İstisna kazanç, KKEG ve matrah hesapları saklanmalıdır

Uygulamada Yapılan Başlıca Hatalar

Teknokent şirketlerinde kur farkı uygulamasında en sık karşılaşılan hatalar aşağıdaki gibidir:

Hata	Vergisel Risk
Tüm kur farkı gelirlerini istisna kazanca dahil etmek	İstisna fazla hesaplanabilir
Banka döviz hesabı kur farkını Ar-Ge kazancı saymak	Vergiye tabi gelir istisnaya alınmış olur
Ar-Ge faaliyet zararı veya kur farkı zararını istisna dışı kazançtan indirmek	Matrah eksik hesaplanabilir
Dövizli borçların hangi faaliyete ait olduğunu izlememek	Gider dağıtımı hatalı olur
Tahsil sonrası banka döviz farkını alacak kur farkı gibi değerlendirmek	İstisna kapsamı yanlış genişletilir
Müşterek giderleri dağıtmamak	İstisna kazanç hatalı hesaplanır
Beyannamede KKEG düzeltmesi yapmamak	Vergi ziyaı riski doğabilir

Sonuç

Teknoloji geliştirme bölgelerinde kur farklarının vergisel durumu, kur farkının hangi kaynaktan doğduğuna göre belirlenir.

Teknokentte yürütülen yazılım, tasarım ve Ar-Ge faaliyetlerinden doğan dövizli alacaklara ilişkin kur farkı gelirleri istisna kapsamındadır. Aynı şekilde bu faaliyetlere ilişkin dövizli alacak veya borçlardan doğan kur farkı zararları da istisna kazanç hesabı içinde dikkate alınır. Ancak istisna kapsamındaki faaliyetin zararla sonuçlanması halinde bu zarar istisna dışı kurum kazancından indirilemez.

Banka hesaplarındaki döviz mevcutlarından doğan kur farkı gelirleri ise Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu kapsamındaki kurumlar vergisi istisnasına girmez. Bu gelirler istisna dışı kurum kazancına dahil edilir. Banka döviz mevcutlarından doğan kur farkı zararları da istisna faaliyet zararı olarak değil, istisna dışı kurum kazancı hesabında dikkate alınabilecek genel değerleme zararı olarak değerlendirilmelidir.

Bu nedenle teknokent şirketlerinde dövizli alacak, dövizli borç, banka döviz hesabı, nakit değerlendirme geliri ve kur farkı zararlarının kaynak bazında ayrı izlenmesi zorunludur. Aksi halde kurumlar vergisi istisnası hatalı uygulanabilir ve vergi incelemelerinde eleştiri konusu yapılabilir.

---

Yasal Dayanak Tablosu

Mevzuat	Madde veya Bölüm	Düzenlemenin Konusu	Blog Yazısıyla İlgisi
4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu	Geçici Madde 2	Yönetici şirketlerin ve bölgede faaliyet gösteren mükelleflerin belirli kazançlarında gelir ve kurumlar vergisi istisnası	Teknokent kazanç istisnasının temel kanuni dayanağıdır.
4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu	Geçici Madde 2	Münhasıran bölgedeki yazılım, tasarım ve Ar-Ge faaliyetlerinden elde edilen kazançların 31.12.2028 tarihine kadar istisna edilmesi	İstisnanın kapsamını ve süresini belirler.
4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu	Ek Madde 3	İstisna kazanç tutarına bağlı fon ayırma ve yatırım yükümlülüğü	Yüksek tutarlı teknokent istisnası bulunan şirketler açısından ayrıca dikkate alınır.
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu	Madde 5/3	Kurumlar vergisinden istisna edilen kazançlara ilişkin giderlerin veya istisna kapsamındaki faaliyetlerden doğan zararların istisna dışı kurum kazancından indirilememesi	İstisna faaliyet zararlarının genel kazançtan indirilememesinin temel hükmüdür.
5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu	Madde 6	Safi kurum kazancı	Kurum kazancının ticari kazanç hükümlerine göre tespit edilmesini düzenler.
1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği	Bölüm 5.12.2	Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanununda yer alan istisna	Teknokent istisnasının genel açıklamalarını içerir.
1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği	Bölüm 5.12.2.4	İstisna kazanç tutarının tespiti	İstisnanın kazanç istisnası olduğunu, gelir ve giderlerin ayrı izlenmesi gerektiğini açıklar.
1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği	Bölüm 5.12.2.4	Nakitlerin değerlendirilmesi sonucu oluşan faiz gelirleri ve yabancı para aktiflerden doğan kur farklarının istisna kapsamında olmaması	Banka döviz mevcudu kur farklarının istisna dışı olduğuna dayanak oluşturur.
1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği	Bölüm 5.12.2.4	İstisna kapsamındaki faaliyetlerin zararla sonuçlanması halinde bu zararların istisna dışı kazançtan indirilememesi	Teknokent faaliyeti kur farkı zararlarının genel kazançtan indirilememesine dayanak oluşturur.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu	Madde 280	Yabancı paraların değerlemesi	Dövizli alacak, borç ve banka döviz mevcutlarının dönem sonu değerlemesine ilişkin genel hükümlerdendir.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu	Değerleme hükümleri	Dönem sonu ve geçici vergi dönemlerinde değerleme	Kur farkı gelir ve giderlerinin muhasebe ve vergi matrahına etkisini belirler.
Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Uygulama Yönetmeliği	İlgili hükümler	Bölgelerde yürütülen faaliyetlerin kapsamı, proje ve uygulama esasları	Teknokent faaliyetinin hangi projeler ve faaliyetlerle sınırlı olduğunun belirlenmesinde önemlidir.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu	Madde 413	Özelge talep hakkı	Mükelleflerin tereddüt ettikleri konularda yazılı izahat alabilmesine dayanak oluşturur.

Not

Bu yazıda verilen bilgiler genel bilgilendirme mahiyetinde olup, kişilerin, işletmelerin, kurumların ve bu içerikteki olayla benzer durumları bulunan işletmelerin/kişilerin konunun uzmanı mali müşavir ve diğer uzmanlardan kendi işletmeleri özelinde profesyonel destek almalarının önemli olduğunu belirtiriz

---

Hesaplama Araçları

Finansman Gider Kısıtlamasında Yabancı Kaynak ve Öz Kaynak Oranı Hangi Bilançoya Göre Hesaplanır?

---

Mega Yat İnşaatı Hakedişlerinde Vergi Kesintisi Oranı %1 mi, %5 mi?

---

Elektrikli Motorlu Bisiklet Alımında KDV İndirimi Yapılabilir mi?

---

Kaynak:

---

Yasal Uyarı: Bu içerikte yer alan bilgi, görsel, tablolar, açıklama, yorum, analiz ve bir bütün olarak içeriğin tamamı sadece genel bilgilendirme amacıyla verilmiştir. Kişi veya kuruma özel profesyonel bir bilgilendirme ve yönlendirmede bulunma amacı güdülmemiştir. Konu ile benzerlik gösterse de her işletmenin kendi özel şartları nedeniyle farklı durumları olabilir. Bu nedenle, bu yazıda belirtilen içerikte yola çıkarak işletmenizi etkileyecek herhangi bir karar alıp uygulamaya geçmeden önce, uzmanına danışmanız menfaatiniz gereğidir. Yazının yayımlandığı tarihten önceki ve/veya sonraki tarihte içerikteki bilginin güncel olmayabileceğini, geçici veya kalıcı olarak başka yasal düzenlemeler olabileceğini göz önünde bulundurunuz ve kendi durumunuza özel doğru bilgi için konuyla ilgili meslek erbabına/uzmanına danışmanız menfaatinize olacağını unutmayınız. Muhasebenews veya ilişkili olduğu kişi veya kurumlardan hiç biri, bu belgede yer alan bilgi, tablo, görsel, görüş ve diğer türdeki tüm içeriklerin özel veya resmi, gerçek veya tüzel kişi, kurum ve organizasyonlar tarafından kullanılması sonucunda ortaya çıkabilecek zarar veya ziyandan sorumlu değildir. İçeriğin tamamı veya bir kısmı ticari amaçla izinsiz kopyalanamaz aksi durumda yasal işlem yapılır.

---