İthalatta Gözetim ve Korunma Önlemleri Kapsamında Ödenen KDV İndirim Konusu Yapılabilir mi?

7846 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı uyarınca, ithalatta gözetim uygulamasına tabi mallarda gümrük beyannamesinde beyan edilen ve tevsik edilemeyen gözetim farkları ile bu farklar nedeniyle KDV matrahına dahil edilen vergi, resim, harç ve paylara isabet eden KDV’nin indirim hakkı kaldırılmıştır. Aynı şekilde, korunma önlemi olarak uygulanan gümrük vergisi/ek mali mükellefiyetler ile dampinge karşı vergi ve telafi edici vergiler ve bunlar nedeniyle matraha dahil edilen unsurlara isabet eden KDV de indirilemez. GİB’in 16.02.2026 tarihli özelgesi de bu ayrımı aynı şekilde açıklamaktadır. (Özelge)

Ancak özelgedeki önemli ayrım şudur: Gözetim uygulamasına tabi olmayan ürünlerde ödenen KKDF ve ilave gümrük vergisi, korunma önlemi kapsamında değilse, bunlara ilişkin ithalat KDV’si genel esaslara göre indirilebilir. Gözetim uygulamasına tabi mallarda ise CIF bedeli üzerinden doğan KKDF’ye isabet eden KDV indirilebilir; fakat CIF bedeli ile gözetim bedeli arasındaki tevsik edilemeyen fark ve bu farktan kaynaklanan vergi, resim, harç ve paylara isabet eden KDV indirilemez. (Özelge)

57 Seri No.lu KDV Genel Tebliği ile KDV Genel Uygulama Tebliği’ne “İthalatta Gözetim Uygulanması, Korunma Önlemleri ve İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında İlgili Mevzuat Kapsamında Ödenen KDV’nin İndirimi” başlıklı bölüm eklenmiş ve 7846 sayılı Karar kapsamındaki indirimi yasaklanan KDV’nin uygulama esasları Tebliğ düzeyinde açıklanmıştır. (Gelir İdaresi Başkanlığı) 8000 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile de 24.11.2023 tarihinden önce ithalat bedelinin bankacılık sistemi üzerinden ödendiği tevsik edilen ve en geç 01.04.2024 tarihine kadar ithal edilen mallar için geçiş hükmü getirilmiştir.

---

İthalatta Gözetim ve Korunma Önlemleri Kapsamında Ödenen KDV İndirim Konusu Yapılabilir mi?

İthalat işlemlerinde ödenen KDV, genel kural olarak mükelleflerin vergiye tabi işlemleri üzerinden hesaplanan KDV’den indirilebilir. Ancak ithalatta gözetim uygulaması, korunma önlemleri ve ithalatta haksız rekabetin önlenmesine yönelik bazı uygulamalar nedeniyle KDV matrahında ortaya çıkan artışlara isabet eden KDV yönünden bu genel kurala önemli bir sınırlama getirilmiştir.

7846 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile ithalatta gözetim, korunma önlemleri, dampinge karşı vergi ve telafi edici vergiler nedeniyle ortaya çıkan bazı tutarlara isabet eden KDV’nin indirim hakkı kaldırılmıştır. 57 Seri No.lu KDV Genel Tebliği ile de bu konuda KDV Genel Uygulama Tebliği’ne ayrıntılı açıklamalar eklenmiştir.

Bu blog yazısında, ithalatta gözetim ve korunma önlemleri kapsamında ödenen KDV’nin hangi kısmının indirilebileceği, hangi kısmının indirilemeyeceği, KKDF, ilave gümrük vergisi, gümrük vergisi, damga vergisi, yurt dışı giderler ve tevsik edilemeyen tutarlar açısından uygulamanın nasıl yapılacağı açıklanmaktadır.

İthalatta KDV’nin Genel Kuralı Nedir?

3065 sayılı KDV Kanunu’na göre her türlü mal ve hizmet ithalatı KDV’ye tabidir. İthalatta KDV, ilgili gümrük idaresince tarh edilir ve ithalat sırasında ödenir.

Genel kural olarak, mükellefler ithal ettikleri mal ve hizmetler dolayısıyla ödedikleri KDV’yi, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesapladıkları KDV’den indirebilirler.

Kural	Açıklama
İthalat KDV’ye tabidir	Her türlü mal ve hizmet ithalatı KDV kapsamındadır.
İthalatta KDV matrahı geniştir	Mal bedeli, vergiler, resimler, harçlar, paylar ve bazı giderler matraha dahildir.
İthal KDV’si indirilebilir	Genel kural, ithalat KDV’sinin indirilebilmesidir.
İndirim hakkı sınırsız değildir	Cumhurbaşkanı bazı mal veya hizmetlerde indirim hakkını kaldırabilir.
7846 sayılı Karar	Belirli ithalat uygulamalarında indirim hakkını kaldırmıştır.

Bu konuda ithalatta gözetim uygulamasına isabet eden KDV uygulaması, ithalat yapan mükellefler için dikkatle takip edilmelidir.

İthalatta KDV Matrahına Hangi Unsurlar Girer?

KDV Kanunu’nun 21 inci maddesine göre ithalatta KDV matrahı, yalnız ithal edilen malın fatura bedelinden ibaret değildir. Gümrük kıymeti, ithalat sırasında ödenen vergiler, resimler, harçlar, paylar ve gümrük beyannamesinin tescil tarihine kadar yapılan bazı giderler de matraha dahil olabilir.

Matrah Unsuru	Açıklama
Gümrük vergisi tarhına esas kıymet	İthal edilen malın gümrük kıymetidir.
CIF değer	Gümrük vergisinden muaf veya kıymet esasına göre alınmayan hallerde dikkate alınabilir.
Gümrük vergisi	İthalat sırasında ödenen vergilerden biridir.
İlave gümrük vergisi	Niteliğine göre KDV matrahına dahil edilir.
KKDF	İthalatta finansman şekline göre doğabilir ve matraha dahil olabilir.
Damga vergisi	Gümrük beyannamesi nedeniyle doğabilir.
Diğer resim, harç ve paylar	İthalat sırasında doğan yükümlülükler matraha dahil olabilir.
Tescil tarihine kadar yapılan giderler	Vergilendirilmemiş giderler matraha dahil edilir.

Bu nedenle ithalat KDV’si hesaplanırken, hangi unsurun hangi nedenle KDV matrahına dahil edildiği ayrıca izlenmelidir.

7846 Sayılı Cumhurbaşkanı Kararı Ne Getirdi?

7846 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile ithalatta gözetim uygulaması, korunma önlemleri ve ithalatta haksız rekabetin önlenmesine ilişkin bazı uygulamalar kapsamında ödenen KDV’nin indirim hakkı kaldırılmıştır.

Bu düzenleme, ithalat KDV’sinin tamamını değil, belirli nedenlerle KDV matrahına dahil edilen bazı artış tutarlarına ve bu artışlardan kaynaklanan vergi, resim, harç ve paylara isabet eden KDV’yi kapsamaktadır.

Kapsam	İndirim Durumu
Gözetim uygulamasında tevsik edilemeyen tutarlar	Bu tutarlara isabet eden KDV indirilemez.
Gözetim farkı nedeniyle doğan vergi, resim, harç ve paylar	Bunlara isabet eden KDV indirilemez.
Korunma önlemi olarak uygulanan gümrük vergisi	Buna isabet eden KDV indirilemez.
Korunma önlemi olarak uygulanan ek mali mükellefiyet	Buna isabet eden KDV indirilemez.
Dampinge karşı vergi	Buna isabet eden KDV indirilemez.
Telafi edici vergi	Buna isabet eden KDV indirilemez.

Bu konuda KDV Genel Uygulama Tebliği 57 Seri No.lu değişiklik ithalatçılar açısından önemli açıklamalar içermektedir.

Gözetim Uygulamasında İndirilemeyen KDV Nedir?

İthalatta gözetim uygulamasına tabi mallarda, fiili ithalat bedeli ile gözetim kıymeti arasında fark oluşabilir. Bu fark bazı durumlarda gümrük beyannamesinde yurt dışı gider veya benzeri açıklamalarla beyan edilebilir. Ancak bu tutarların tevsik edilememesi halinde, bu farklara isabet eden KDV’nin indirim hakkı kaldırılmıştır.

Unsur	İndirim Durumu
Gerçek CIF bedeline isabet eden KDV	Genel esaslara göre indirilebilir.
Gözetim farkına isabet eden KDV	İndirilemez.
Tevsik edilemeyen yurt dışı gider tutarı	Buna isabet eden KDV indirilemez.
Gözetim farkından kaynaklanan ek vergiler	Bunlara isabet eden KDV indirilemez.
Gözetim dışı normal ithalat bedeli	Genel esaslara göre indirilebilir.

Bu konuda ithalatta gözetim farkına isabet eden indirilemeyen KDV ayrıca dikkate alınmalıdır.

Tevsik Edilemeyen Tutar Ne Demektir?

Tevsik edilemeyen tutar, ithalat işlemiyle ilgili olarak gümrük beyannamesinde beyan edilmekle birlikte, gerçek bir ödeme, fatura, sözleşme veya benzeri geçerli belgeyle desteklenemeyen tutardır.

Gözetim uygulamasında CIF bedeli ile gözetim bedeli arasındaki farkın “yurt dışı gider” olarak beyan edilmesi, bu farkın mutlaka gerçek ve belgelendirilebilir bir gider olduğu anlamına gelmez.

Durum	Değerlendirme
Fatura ve ödeme belgesiyle desteklenen tutar	Tevsik edilebilir.
Gerçek hizmet veya gider ilişkisi olan tutar	Tevsik edilebilir.
Sadece gözetim kıymetine ulaşmak için beyan edilen fark	Tevsik edilemeyen tutar olabilir.
Yurt dışı gider olarak yazılan ancak belgesi olmayan tutar	İndirilemeyen KDV riski taşır.
Gümrük beyannamesindeki açıklama tek başına	Yeterli tevsik sayılmayabilir.

Bu nedenle ithalatçılar, gözetim farkı nedeniyle KDV matrahına dahil edilen tutarları ayrı izlemeli ve bu tutarlara isabet eden KDV’yi indirilecek KDV hesaplarına almamalıdır.

KKDF’ye İsabet Eden KDV İndirilebilir mi?

Özelgede özellikle KKDF bakımından önemli bir ayrım yapılmıştır.

Gözetim uygulamasına tabi olmayan ürünlerde ödenen KKDF’ye isabet eden KDV genel esaslar çerçevesinde indirim konusu yapılabilir. Gözetim uygulamasına tabi mallarda ise KKDF, ithalat bedeli yani CIF bedeli üzerinden hesaplanır. CIF bedeli ile gözetim bedeli arasındaki tevsik edilemeyen fark üzerinden KKDF oluşmadığından, CIF bedeli üzerinden hesaplanan KKDF dolayısıyla ödenen KDV’nin indirim konusu yapılması mümkündür.

Durum	KKDF’ye İsabet Eden KDV
Gözetim uygulanmayan ürün	Genel esaslara göre indirilebilir.
Gözetim uygulanan üründe CIF bedeli üzerinden KKDF	İndirilebilir.
Gözetim farkı üzerinden KKDF	Genel olarak oluşmaz.
Tevsik edilemeyen farktan kaynaklanan KDV	İndirilemez.
KKDF’nin korunma önlemi olmaması	İndirim bakımından önemlidir.

Bu ayrım, gözetim uygulamasında tüm ithalat KDV’sinin otomatik olarak indirilemeyeceği veya otomatik olarak indirilemeyeceği anlamına gelmediğini gösterir. Hangi unsura isabet ettiği tek tek belirlenmelidir.

İlave Gümrük Vergisine İsabet Eden KDV İndirilebilir mi?

İlave gümrük vergisinin KDV indirimi açısından değerlendirilmesinde, bu verginin hangi nedenle doğduğu önemlidir.

Özelgede, gözetim uygulamasına tabi olmayan ürünler için ödenen ilave gümrük vergisinin, ithalatta korunma önlemleri hakkında mevzuat çerçevesinde yürütülen korunma önlemi olarak değerlendirilmemesi halinde, bu unsura ilişkin KDV’nin genel esaslar çerçevesinde indirim konusu yapılabileceği belirtilmiştir.

Ancak gözetim uygulamasına tabi mallarda, CIF bedeli ile gözetim bedeli arasındaki tevsik edilemeyen fark nedeniyle doğan ve KDV matrahına dahil edilen ilave gümrük vergisine isabet eden KDV indirilemez.

İlave Gümrük Vergisinin Niteliği	KDV İndirimi
Gözetim dışı normal ithalat unsuru	Genel esaslara göre indirilebilir.
Korunma önlemi kapsamında değil	Genel esaslara göre indirilebilir.
Gözetim farkından kaynaklanıyor	Bu kısma isabet eden KDV indirilemez.
Korunma önlemi olarak uygulanıyor	Bu kısma isabet eden KDV indirilemez.
Anti-damping veya telafi edici vergi niteliğinde	Bu kısma isabet eden KDV indirilemez.

Bu nedenle ilave gümrük vergisinin adı kadar, hangi hukuki uygulama kapsamında doğduğu da önemlidir.

Gümrük Vergisi ve Damga Vergisine İsabet Eden KDV İndirilebilir mi?

Gözetim uygulamasına tabi olmayan normal ithalat işlemlerinde gümrük vergisi, damga vergisi ve benzeri unsurlar KDV matrahına dahil olabilir ve bunlara isabet eden KDV genel esaslara göre indirilebilir.

Ancak gözetim uygulamasına tabi mallarda, CIF bedeli ile gözetim bedeli arasındaki tevsik edilemeyen fark nedeniyle doğan ve KDV matrahına dahil edilen gümrük vergisi, damga vergisi, ilave gümrük vergisi ve benzeri unsurlara isabet eden KDV indirilemez.

Unsur	İndirim Durumu
Normal gümrük vergisine isabet eden KDV	Genel esaslara göre indirilebilir.
Normal damga vergisine isabet eden KDV	Genel esaslara göre indirilebilir.
Gözetim farkı nedeniyle doğan gümrük vergisi	Buna isabet eden KDV indirilemez.
Gözetim farkı nedeniyle doğan damga vergisi	Buna isabet eden KDV indirilemez.
Gözetim farkı nedeniyle doğan ilave gümrük vergisi	Buna isabet eden KDV indirilemez.

Yurt İçi ve Yurt Dışı Harcamalar Açısından KDV İndirimi

İthalat işlemlerinde depo gideri, yurt içi taşıma, yurt dışı navlun, sigorta, antrepo, liman, tahmil-tahliye ve benzeri harcamalar gündeme gelebilir. Bu harcamaların KDV indirimi bakımından değerlendirilmesinde, harcamanın gerçek ve tevsik edilebilir olup olmadığı, KDV matrahına hangi nedenle dahil edildiği ve gözetim/kontrol önlemi nedeniyle ortaya çıkan bir farktan kaynaklanıp kaynaklanmadığı önemlidir.

Harcama Türü	KDV İndirimi Açısından Değerlendirme
Gerçek ve belgeli yurt içi gider	Genel esaslara göre indirilebilir.
Gerçek ve belgeli yurt dışı gider	İthalat matrahına dahil olsa bile genel esaslar ayrıca değerlendirilir.
Depo gideri	Gerçek ve belgeli ise genel kurallar uygulanır.
Sadece gözetim farkını kapatmak için beyan edilen yurt dışı gider	Buna isabet eden KDV indirilemez.
Tevsik edilemeyen tutar	7846 sayılı Karar kapsamına girebilir.

Bu nedenle ithalat dosyasında her gider kalemi ayrı ayrı belgeye bağlanmalıdır.

Korunma Önlemi ve Anti-Damping Kapsamında Ödenen KDV

7846 sayılı Karar yalnız gözetim uygulamasıyla sınırlı değildir. İthalatta korunma önlemleri ve ithalatta haksız rekabetin önlenmesi kapsamında uygulanan bazı vergiler de indirim yasağı kapsamındadır.

Uygulama	KDV İndirimi
Korunma önlemi olarak uygulanan gümrük vergisi	Buna isabet eden KDV indirilemez.
Korunma önlemi olarak uygulanan ek mali mükellefiyet	Buna isabet eden KDV indirilemez.
Dampinge karşı vergi	Buna isabet eden KDV indirilemez.
Telafi edici vergi	Buna isabet eden KDV indirilemez.
Bu tutarlar nedeniyle doğan vergi, resim, harç ve paylar	Bunlara isabet eden KDV indirilemez.

Bu kapsamda ithalatçılar, ürünün yalnız gözetim listesinde olup olmadığını değil, aynı zamanda korunma önlemi, anti-damping veya telafi edici vergi uygulamasına tabi olup olmadığını da kontrol etmelidir.

8000 Sayılı Cumhurbaşkanı Kararıyla Getirilen Geçiş Hükmü

8000 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile 7846 sayılı Karara geçici madde eklenmiştir. Buna göre, 24.11.2023 tarihinden önce ithalat bedelinin bankacılık sistemi üzerinden ödendiği tevsik edilen malların en geç 01.04.2024 tarihine kadar ithal edilmesi halinde 7846 sayılı Karar hükümleri uygulanmaz.

Bu geçiş hükmü, yalnız belirli şartları sağlayan eski ödemeli ithalatlar için önem taşır.

Şart	Açıklama
İthalat bedeli 24.11.2023 tarihinden önce ödenmiş olmalı	Bankacılık sistemi üzerinden tevsik edilmelidir.
Mal en geç 01.04.2024 tarihine kadar ithal edilmiş olmalı	Bu tarih dahil kabul edilmiştir.
Ödeme belgesi bulunmalı	Banka kayıtları saklanmalıdır.
Şartlar birlikte sağlanmalı	Tek başına ödeme veya ithalat yeterli değildir.
Şartlar sağlanırsa	7846 sayılı Karar hükümleri uygulanmaz.

Bu geçiş hükmü artık geçmiş dönem işlemleri için önem taşımakla birlikte, 2024 ve sonrası ithalat dosyalarının incelenmesinde hâlen kontrol edilmelidir.

İndirilemeyen KDV Gider veya Maliyet Yazılabilir mi?

7846 sayılı Karar kapsamında indirim hakkı kaldırılan KDV, indirilecek KDV olarak dikkate alınamaz. Bu tutarların emtia maliyetiyle ilişkisi, dönem gideri veya maliyet unsuru olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceği gelir ve kurumlar vergisi hükümleri, stok maliyeti ve dönemsellik ilkeleri çerçevesinde ayrıca analiz edilmelidir.

Genel yaklaşım olarak, ithal edilen emtiayla doğrudan ilgili ve indirim konusu yapılamayan vergisel yüklerin maliyetle ilişkilendirilmesi veya duruma göre gider yazılabilmesi mümkündür. Ancak her işlemde emtianın niteliği, satış zamanı, stokta kalıp kalmadığı ve muhasebe kayıtları ayrı değerlendirilmelidir.

KDV Türü	Muhasebe/Vergi Yaklaşımı
İndirilebilir ithalat KDV’si	İndirilecek KDV olarak izlenir.
7846 kapsamında indirilemeyen KDV	İndirilecek KDV yapılmaz.
Emtia maliyetiyle doğrudan ilişkili tutar	Maliyete kaydetme veya gider yazılması mümkündür.
Dönem gideri niteliğindeki tutar	Malın maliyetine eklemek yerine gider yazma şartları olup olmadığı vaka bazında incelenmelidir.
Hatalı indirilen KDV	Düzeltme ve ceza riski doğurabilir.

Muhasebe Kayıtlarında Nasıl Takip Edilmelidir?

İthalatta gözetim ve korunma önlemleri nedeniyle indirim hakkı kaldırılan KDV’nin doğru takip edilebilmesi için ithalat dosyası bazında ayrıntılı muhasebe alt hesapları kullanılmalıdır.

Takip Edilecek Unsur	Açıklama
CIF bedeli	İndirilebilir KDV’nin temel unsurlarından biridir.
Gözetim farkı	İndirilemeyen KDV hesabında izlenmelidir.
Tevsik edilemeyen yurt dışı gider	Ayrı alt hesapta takip edilmelidir.
Gözetim farkından doğan gümrük vergisi	İndirilemeyen KDV bağlantısı kurulmalıdır.
Gözetim farkından doğan damga vergisi	İndirilemeyen KDV bağlantısı kurulmalıdır.
Korunma önlemi vergileri	İndirilemeyen KDV hesabında takip edilmelidir.
Anti-damping vergisi	İndirilemeyen KDV hesabında takip edilmelidir.
Normal ithalat KDV’si	İndirilecek KDV olarak izlenebilir.

İthalatçı şirketlerde tek hesapta tüm ithalat KDV’sinin indirilecek KDV olarak izlenmesi, 7846 sayılı Karar sonrası ciddi vergi riski doğurabilir.

Özel Amaçlı YMM Raporu ve Bildirim Yükümlülüğü

57 Seri No.lu KDV Genel Tebliği ile 7846 sayılı Karar kapsamında yapılan ithalatlarda, ödenen KDV’nin doğru şekilde indirim konusu yapılıp yapılmadığının tespiti için ayrıca bildirim veya özel amaçlı YMM raporu süreçleri de gündeme gelmiştir.

Bu kapsamda, ithalat tutarları ve ilgili eşikler dikkate alınarak mükelleflerin belirli dönemler itibarıyla bağlı oldukları vergi dairesine bildirim yapması veya özel amaçlı YMM raporu ibraz etmesi gerekebilir.

Durum	Yapılacak Kontrol
Gözetim, korunma veya anti-damping kapsamındaki ithalat var	7846 kapsamı kontrol edilmelidir.
Belirlenen eşik tutarların altında ithalat	Bildirim yükümlülüğü değerlendirilebilir.
Belirlenen eşik tutarların üzerinde ithalat	Özel amaçlı YMM raporu gerekebilir.
Tam tasdik sözleşmesi bulunuyor	Rapor içeriğine göre ayrıca değerlendirme yapılır.
KDV iadesi talebi var	İndirim hakkı kaldırılan KDV ayrıca kontrol edilir.

Bu yükümlülükler ithalatçı mükelleflerin KDV beyanname hazırlık sürecinde ayrıca takip edilmelidir.

Örnek 1: Gözetim Uygulanmayan Üründe KKDF ve İGV

Bir şirketin gözetim uygulamasına tabi olmayan bir ürünü ithal ettiğini varsayalım. İthalat sırasında KKDF ve ilave gümrük vergisi ödenmiştir. İlave gümrük vergisi korunma önlemi kapsamında değildir.

Unsur	KDV İndirimi
Mal bedeline isabet eden KDV	İndirilebilir.
Gümrük vergisine isabet eden KDV	İndirilebilir.
KKDF’ye isabet eden KDV	İndirilebilir.
Korunma önlemi kapsamında olmayan İGV’ye isabet eden KDV	İndirilebilir.
Gözetim farkı	Yoktur.

Bu durumda ithalat KDV’si genel esaslara göre indirim konusu yapılabilir.

Örnek 2: Gözetim Uygulanan Üründe CIF Bedeli ve Gözetim Farkı

Bir şirketin CIF bedeli 1.000.000 TL olan bir ürünü ithal ettiğini, ancak gözetim kıymeti nedeniyle KDV matrahına 400.000 TL tevsik edilemeyen fark dahil edildiğini varsayalım.

Unsur	Tutar	KDV İndirimi
CIF bedeli	1.000.000 TL	Bu bedele isabet eden KDV indirilebilir.
Tevsik edilemeyen gözetim farkı	400.000 TL	Bu farka isabet eden KDV indirilemez.
CIF bedeli üzerinden doğan KKDF	Varsayım	Buna isabet eden KDV indirilebilir.
Gözetim farkı nedeniyle doğan vergi, resim, harç	Varsayım	Bunlara isabet eden KDV indirilemez.
Toplam KDV	Ayrıştırılmalıdır	Tamamı otomatik indirilemez.

Bu örnekte ithalat KDV’sinin indirilebilir ve indirilemez kısımları ayrıştırılmalıdır.

Örnek 3: Korunma Önlemi Olarak Ek Mali Mükellefiyet

Bir ithalatta, ilgili mevzuat kapsamında korunma önlemi olarak ek mali mükellefiyet uygulandığını varsayalım.

Unsur	KDV İndirimi
Normal mal bedeline isabet eden KDV	Genel esaslara göre indirilebilir.
Korunma önlemi ek mali mükellefiyetine isabet eden KDV	İndirilemez.
Bu tutar nedeniyle doğan vergi, resim, harç ve paylara isabet eden KDV	İndirilemez.
İndirilemeyen KDV	Ayrı hesapta izlenmelidir.
Beyanname kontrolü	1 No.lu KDV indirimleriyle mutabakat yapılmalıdır.

Örnek 4: Anti-Damping Vergisi Uygulanan İthalat

Bir ürüne ithalatta haksız rekabetin önlenmesi mevzuatı kapsamında dampinge karşı vergi uygulandığını varsayalım.

Unsur	KDV İndirimi
Malın normal ithalat KDV’si	Genel esaslara göre indirilebilir.
Dampinge karşı vergiye isabet eden KDV	İndirilemez.
Telafi edici vergiye isabet eden KDV	İndirilemez.
Bu vergiler nedeniyle matraha dahil edilen unsurların KDV’si	İndirilemez.
Kayıt yöntemi	İndirilemeyen KDV ayrı izlenmelidir.

İthalatçılar İçin Kontrol Listesi

Kontrol Sorusu	Açıklama
Ürün gözetim uygulamasına tabi mi?	Gümrük mevzuatı ve GTİP bazında kontrol edilmelidir.
Korunma önlemi uygulanıyor mu?	Ek mali mükellefiyet veya korunma vergisi kontrol edilmelidir.
Anti-damping veya telafi edici vergi var mı?	İthalatta haksız rekabet mevzuatı incelenmelidir.
CIF bedeli ile gözetim bedeli arasında fark var mı?	Tevsik edilemeyen fark tespit edilmelidir.
Yurt dışı giderler belgeli mi?	Fatura, sözleşme ve ödeme belgeleri saklanmalıdır.
KKDF hangi bedel üzerinden hesaplandı?	CIF bedeli ve gözetim farkı ayrımı yapılmalıdır.
İGV hangi nedenle doğdu?	Korunma önlemi kapsamında olup olmadığı belirlenmelidir.
KDV indirilebilir ve indirilemez olarak ayrıştırıldı mı?	Muhasebe alt hesapları oluşturulmalıdır.
57 Seri No.lu Tebliğ kapsamındaki bildirim/rapor kontrol edildi mi?	Eşik ve dönemler izlenmelidir.
KDV beyannamesinde hatalı indirim var mı?	Düzeltme riski kontrol edilmelidir.

KDV İadesi Alan İthalatçılar İçin Özel Risk

İhracatçı veya indirimli orana tabi işlem yapan ithalatçılar, ithalatta ödedikleri KDV’yi daha sonra KDV iadesine konu edebilmektedir. Ancak 7846 sayılı Karar kapsamında indirim hakkı kaldırılan KDV, indirilecek KDV olarak dikkate alınamayacağı için KDV iadesi hesabına da dahil edilmemelidir.

Durum	İade Açısından Sonuç
İndirilebilir ithalat KDV’si	Yüklenim hesabına konu olabilir.
Gözetim farkına isabet eden KDV	İade hesabına alınmamalıdır.
Korunma önlemi KDV’si	İade hesabına alınmamalıdır.
Anti-damping vergisine isabet eden KDV	İade hesabına alınmamalıdır.
Hatalı yüklenim	İade reddi ve teminat riski doğabilir.

Sonuç

İthalatta gözetim ve korunma önlemleri kapsamında ödenen KDV’nin indirim konusu yapılıp yapılamayacağı, ithalat KDV’sinin hangi unsura isabet ettiğine göre belirlenmelidir.

Gözetim uygulamasına tabi olmayan ürünlerde ödenen KKDF ve korunma önlemi niteliği taşımayan ilave gümrük vergisine ilişkin KDV, genel esaslara göre indirim konusu yapılabilir.

Gözetim uygulamasına tabi mallarda ise CIF bedeli üzerinden hesaplanan KKDF’ye isabet eden KDV indirilebilir. Ancak CIF bedeli ile gözetim bedeli arasındaki tevsik edilemeyen fark nedeniyle ödenen KDV ile bu farktan kaynaklanan gümrük vergisi, ilave gümrük vergisi, damga vergisi ve benzeri vergi, resim, harç ve paylara isabet eden KDV indirim konusu yapılamaz.

Aynı şekilde korunma önlemi olarak uygulanan gümrük vergisi veya ek mali mükellefiyetler ile dampinge karşı vergi ve telafi edici vergilere isabet eden KDV’nin de indirim hakkı kaldırılmıştır.

Bu nedenle ithalat yapan şirketlerin her ithalat dosyasında CIF bedeli, gözetim farkı, tevsik edilemeyen yurt dışı giderler, KKDF, gümrük vergisi, ilave gümrük vergisi, damga vergisi, korunma önlemi ve anti-damping vergilerini ayrı ayrı analiz etmesi gerekir. İndirilebilir ve indirilemez KDV tutarları ayrıştırılmadan yapılan beyanlar, vergi incelemelerinde önemli riskler doğurabilir.

---

Yasal Dayanak Tablosu

Mevzuat	Madde veya Bölüm	Düzenlemenin Konusu	Blog Yazısıyla İlgisi
3065 sayılı KDV Kanunu	Madde 1/1	Türkiye’de yapılan ticari, sınai, zirai ve mesleki teslim ve hizmetlerin KDV’ye tabi olması	KDV’nin genel konusunu belirler.
3065 sayılı KDV Kanunu	Madde 1/2	Her türlü mal ve hizmet ithalatının KDV’ye tabi olması	İthalat işlemlerinde KDV doğmasının temel dayanağıdır.
3065 sayılı KDV Kanunu	Madde 10/ı	İthalatta vergiyi doğuran olay	Gümrük vergisi ödeme mükellefiyetinin başlaması veya beyanname tesciliyle KDV’nin doğacağını düzenler.
3065 sayılı KDV Kanunu	Madde 21	İthalatta KDV matrahı	Gümrük kıymeti, vergiler, resimler, harçlar, paylar ve tescil tarihine kadar yapılan bazı giderlerin KDV matrahına dahil edilmesini düzenler.
3065 sayılı KDV Kanunu	Madde 29/1	İndirilecek KDV	İthal olunan mal ve hizmetler dolayısıyla ödenen KDV’nin genel esaslara göre indirilebilmesinin dayanağıdır.
3065 sayılı KDV Kanunu	Madde 36	Cumhurbaşkanının indirim veya iade hakkını kaldırma yetkisi	7846 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile belirli ithalat KDV’lerinde indirim hakkının kaldırılmasının kanuni dayanağıdır.
3065 sayılı KDV Kanunu	Madde 43/4	İthalde alınan KDV’nin tarhı	İthalatta alınan KDV’nin ilgili gümrük idaresince tarh olunacağını düzenler.
7846 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı	Madde 1/1	Gözetim uygulamasında tevsik edilemeyen tutarlara ve bunlardan kaynaklanan vergi, resim, harç ve paylara isabet eden KDV’nin indirim hakkının kaldırılması	Gözetim farkına isabet eden KDV’nin indirim konusu yapılamamasının temel dayanağıdır.
7846 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı	Madde 1/2	Korunma önlemleri, dampinge karşı vergi ve telafi edici vergilere isabet eden KDV’nin indirim hakkının kaldırılması	Korunma önlemi ve haksız rekabet önlemlerinden kaynaklanan KDV’nin indirilememesinin dayanağıdır.
8000 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı	Geçici Madde 1	24.11.2023 tarihinden önce ithalat bedeli ödenen ve 01.04.2024’e kadar ithal edilen mallar için geçiş hükmü	7846 sayılı Kararın uygulanmayacağı geçiş dönemi işlemlerinin belirlenmesinde dikkate alınır.
KDV Genel Uygulama Tebliği	III/C-2.6.1	İthalatta gözetim, korunma önlemleri ve haksız rekabetin önlenmesi kapsamında ödenen KDV’nin indirimi	İndirilebilir ve indirilemez KDV ayrımının Tebliğ düzeyindeki açıklamasıdır.
KDV Genel Uygulama Tebliği	III/C-2.6.2	7846 sayılı Karar kapsamında indirimi kabul edilmeyen KDV’nin doğru indirilip indirilmediğinin tespiti	Bildirim ve özel amaçlı YMM raporu süreçleri bakımından dikkate alınır.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu	Madde 227	Kayıtların tevsiki	İthalat dosyasında fatura, gümrük beyannamesi, ödeme belgesi ve tevsik edici belgelerin saklanması bakımından önemlidir.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu	Madde 262	Maliyet bedeli	İndirilemeyen KDV ve ithalatla ilgili yüklerin maliyetle ilişkilendirilmesi değerlendirmelerinde dikkate alınır.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu	Madde 274	Emtia değerlemesi	İthal edilen malların maliyet bedeliyle değerlenmesi bakımından önemlidir.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu	Madde 280	Yabancı paraların değerlemesi	Dövizli ithalat bedelleri ve yurt dışı ödemelerin TL karşılığının belirlenmesinde dikkate alınır.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu	Madde 413	Özelge talep hakkı	Mükelleflerin tereddüt ettikleri konularda yazılı izahat almasına dayanak oluşturur.
Gümrük Kanunu	Gümrük kıymeti ve ithalat işlemleri hükümleri	İthalat bedeli, gümrük kıymeti, CIF bedeli ve beyanname unsurlarının belirlenmesinde dikkate alınır.
İthalatta Gözetim Uygulanmasına İlişkin Mevzuat	Gözetim uygulaması hükümleri	Gözetim kıymeti ve gözetim farkı nedeniyle KDV matrahında ortaya çıkan artışların belirlenmesinde dikkate alınır.
İthalatta Korunma Önlemleri Mevzuatı	Korunma önlemi hükümleri	Korunma önlemi olarak uygulanan gümrük vergisi ve ek mali mükellefiyetlerin tespitinde dikkate alınır.
İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin Mevzuat	Anti-damping ve telafi edici vergi hükümleri	Dampinge karşı vergi ve telafi edici vergilere isabet eden KDV’nin indirilememesi bakımından dikkate alınır.

Not

Bu yazıda verilen bilgiler genel bilgilendirme mahiyetinde olup, kişilerin, işletmelerin, kurumların ve bu içerikteki olayla benzer durumları bulunan işletmelerin/kişilerin konunun uzmanı mali müşavir ve diğer uzmanlardan kendi işletmeleri özelinde profesyonel destek almalarının önemli olduğunu belirtiriz.

---

Hesaplama Araçları

---

Kira Bedeli Dava Konusu Edilirse Fatura Ne Zaman Düzenlenir ve KDV Ne Zaman Beyan Edilir?

---

Fatura Düzenlemede 7 Günlük Süre Nasıl Hesaplanır? Teslim Günü Sayılır mı?

---

Kaynak: Yasal Uyarı: Bu içerikte yer alan bilgi, görsel, tablolar, açıklama, yorum, analiz ve bir bütün olarak içeriğin tamamı sadece genel bilgilendirme amacıyla verilmiştir. Kişi veya kuruma özel profesyonel bir bilgilendirme ve yönlendirmede bulunma amacı güdülmemiştir. Konu ile benzerlik gösterse de her işletmenin kendi özel şartları nedeniyle farklı durumları olabilir. Bu nedenle, bu yazıda belirtilen içerikte yola çıkarak işletmenizi etkileyecek herhangi bir karar alıp uygulamaya geçmeden önce, uzmanına danışmanız menfaatiniz gereğidir. Yazının yayımlandığı tarihten önceki ve/veya sonraki tarihte içerikteki bilginin güncel olmayabileceğini, geçici veya kalıcı olarak başka yasal düzenlemeler olabileceğini göz önünde bulundurunuz ve kendi durumunuza özel doğru bilgi için konuyla ilgili meslek erbabına/uzmanına danışmanız menfaatinize olacağını unutmayınız. Muhasebenews veya ilişkili olduğu kişi veya kurumlardan hiç biri, bu belgede yer alan bilgi, tablo, görsel, görüş ve diğer türdeki tüm içeriklerin özel veya resmi, gerçek veya tüzel kişi, kurum ve organizasyonlar tarafından kullanılması sonucunda ortaya çıkabilecek zarar veya ziyandan sorumlu değildir. İçeriğin tamamı veya bir kısmı ticari amaçla izinsiz kopyalanamaz aksi durumda yasal işlem yapılır.

---