Restoranımda çalışan aşçıbaşı kendi isteğiyle işten ayrıldı, kıdem tazminatı ödemem gerekir mi ve ihbar süresini nasil hesaplanir?

Yasal Dayanak

İş Kanunu (4857 sayılı) madde 14 (kıdem tazminatı) ve madde 17 (ihbar süresi) esas alınır. VUK, SGK, KDV, e-Defter/e-Fatura ve Kurumlar Vergisi bağlamında tazminat ödemeleri gider yazılır, SGK primine tabi değildir (Damga Vergisi kesilir).

Kıdem Tazminatı

Kendi isteğiyle istifa eden işçiye kıdem tazminatı ödenmez (İşK m.14). Ancak aşçıbaşının istifası zorunlu nedenle değilse (örneğin işverenin ağır kusuru yoksa) tazminat doğmaz. Bu durumda kıdem tazminatı ödemezsiniz. Ödeme yaparsanız, gider yazılabilir ancak SGK primine tabi değildir; sadece Damga Vergisi (%0,759) kesintisi yapılır.

İhbar Süresi ve Tazminatı

İşçinin kıdemi 3 yıl olduğu için ihbar süresi 4 haftadır (İşK m.17). İstifa eden işçi ihbar süresine uymak zorunda değildir; işveren de bu süreyi beklemeden yeni işçi alabilir. Ancak işçi ihbar süresine uymazsa (aniden ayrılırsa) işveren, ihbar tazminatı talep edebilir. Sizin durumunuzda aşçıbaşı istifa dilekçesi verdiği anda iş akdi sona erer; siz yeni aşçıbaşı ile hemen sözleşme imzalayabilirsiniz. İhbar tazminatı doğmaz, çünkü işçi ihbar süresine uymakla yükümlü değildir (işveren aksine dava açabilir ancak genel uygulama istifada ihbar tazminatı alınmaz).

Hesaplama Örneği

İhbar tazminatı hesaplaması: Brüt ücret x ihbar süresi (gün). Örneğin brüt ücret 20.000 TL ise 20.000 / 30 = 666,67 TL/gün. 4 hafta = 28 gün. 666,67 x 28 = 18.666,76 TL brüt ihbar tazminatı (bu tutar sadece işverenin ihbar süresine uymaması durumunda işçiye ödenir, sizin durumunuzda geçerli değil).

Adım Adım Yapılması Gerekenler

• Adım 1: İstifa dilekçesini alın ve tarihleyin (14 Mayıs 2026). İşçinin imzasını ve tarihi kontrol edin.
• Adım 2: Kıdem tazminatı ödemeyin. Bunun için işçiye yazılı bildirim yapmanıza gerek yok; yasal dayanak yok.
• Adım 3: İhbar süresini beklemeden yeni aşçıbaşı ile iş sözleşmesi imzalayın. İhbar tazminatı doğmaz.
• Adım 4: İstifa eden işçinin SGK çıkışını 10 gün içinde (e-SGK üzerinden) yapın. Çıkış kodu: 03 (İstifa).
• Adım 5: İşçiye ödenmişse kıdem tazminatını muhasebe kaydına alın:
  Borç: 770 Genel Yönetim Giderleri (veya 740)
  Alacak: 100 Kasa
  Damga Vergisi kesintisi: 360 Ödenecek Vergi ve Fonlar.
• Adım 6: e-Defter/e-Fatura kapsamında tazminat giderini kaydedin. KDV söz konusu değildir (hizmet ifası yok).
• Adım 7: Kurumlar Vergisi beyannamesinde tazminat giderini indirim konusu yapın (KKEG değil).

Önemli Uyarı

İşçi, istifasını zorunlu nedenle yaptığını iddia ederse (örneğin ücret ödenmemesi, mobbing) kıdem tazminatı talep edebilir. Bu durumda iş mahkemesinde dava açılabilir. İşveren olarak istifa dilekçesini saklayın ve işçiye herhangi bir baskı yapılmadığını belgeleyin.

Kaynak: İş Kanunu (4857), SGK Genelgeleri, GİB uygulamaları. Detaylı bilgi için Resmi Gazete ve SGK web sitesi ziyaret edilebilir.

Onemli Noktalar

• Kendi isteğiyle istifa eden işçiye kıdem tazminatı ödenmez.
• İhbar süresi 4 haftadır ancak işçi ihbar süresine uymak zorunda değildir; işveren yeni işçi alabilir.
• İhbar tazminatı sadece işverenin feshi durumunda doğar, istifada doğmaz.
• SGK çıkış kodu 03 (istifa) olarak yapılmalıdır.
• Tazminat ödemesi gider yazılır, KDV'ye tabi değildir, sadece damga vergisi kesilir.

Not: Nihai uygulama oncesi GIB, SGK ve Resmi Gazete duyurulari ile teyit ediniz.