Küçük bir KOBİ olarak, 27 Nisan 2026 tarihli Karar Sayısı 10769 ile 2026 yılı sonuna kadar uzatılan SGK primi işveren nasil hesaplanir?

Giriş: KOBİ'ler İçin İstihdam Teşviki

Küçük ve Orta Büyüklükteki İşletmeler (KOBİ) için istihdamı teşvik etmek amacıyla uygulanan prim destekleri, yeni personel alımlarında önemli maliyet avantajları sunmaktadır. Özellikle 4447 Sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'nun geçici 10'uncu maddesi kapsamında sağlanan teşvikler, belirli şartları taşıyan işverenlerin SGK prim yükünü hafifleterek istihdam yaratma kapasitelerini artırmayı hedefler. 27 Nisan 2026 tarihli 10769 Sayılı Karar ile bu teşvikin 31 Aralık 2026 tarihine kadar uzatılması, KOBİ'ler için uzun vadeli bir planlama imkanı sunmaktadır.

Yasal Dayanak ve Uygulama Süresi

Bahse konu teşvikin temel yasal dayanağı, 4447 Sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu'nun geçici 10'uncu maddesidir. Bu madde, belirli koşulları sağlayan sigortalıların primlerinin işveren hissesine ait kısmının İşsizlik Sigortası Fonu'ndan karşılanmasını öngörür. Uygulama süresi, Cumhurbaşkanlığı Kararı ile uzatılabilmekte olup, kullanıcı tarafından belirtildiği üzere 27 Nisan 2026 tarihli 10769 Sayılı Karar ile 31 Aralık 2026 tarihine kadar uzatılmıştır. Bu uzatma, KOBİ'lerin 2026 yılı sonuna kadar bu destekten faydalanabilmesine olanak tanımaktadır.

Kimler Yararlanabilir? (Karar Kriterleri)

Teşvikten yararlanabilmek için hem işyeri hem de istihdam edilecek sigortalı açısından belirli şartların sağlanması gerekmektedir. Bu şartlar, teşvikin amacına uygun olarak nitelikli ve sürdürülebilir istihdamı hedeflemektedir:

• İşyeri Şartları: İşverenin, Türkiye genelinde yasal ödeme süresi geçmiş prim, idari para cezası ve gecikme zammı borcunun bulunmaması veya bu borçların yapılandırılmış ya da taksitlendirilmiş olması ve taksitlerinin düzenli ödenmesi gerekmektedir. Ayrıca, kayıt dışı istihdamın olmaması da bir diğer önemli koşuldur.
• Sigortalı Şartları: Teşvikten yararlanılacak sigortalının, işe giriş tarihinden önceki belirli bir dönemde (örneğin son 6 ay veya 12 ay) SGK'ya bildirilmemiş olması (yani işsiz olması) veya İŞKUR'a kayıtlı işsizler arasından işe alınması gibi özel şartlar aranabilir. Bazı dönemlerde yaş, cinsiyet, mesleki yeterlilik veya eğitim düzeyi gibi ek kriterler de uygulanabilmektedir.
• Ortalama Sigortalı Sayısı: İşverenin, teşvikten yararlanmaya başlanan aydan önceki belirli bir döneme ait (örneğin son 6 ay veya 12 ay) ortalama sigortalı sayısına ilave olarak istihdam sağlaması gerekmektedir. Yani, mevcut istihdam seviyesini koruyarak yeni bir istihdam yaratılmalıdır.
• Prim Borcu Durumu: İşverenin SGK'ya vadesi geçmiş prim borcunun bulunmaması veya yapılandırılmış olması temel şartlardandır.

Teşvik Tutarı ve Hesaplama Yöntemi (Karşılaştırmalı Örnek)

Geçici 10. madde teşviki, işverenlerin ödemesi gereken sigorta primlerinin belirli bir kısmının İşsizlik Sigortası Fonu'ndan karşılanması şeklinde uygulanır. Bu teşvikin kapsamı, dönemsel düzenlemelere göre değişmekle birlikte, genellikle işveren hissesine ait primlerin önemli bir kısmını veya tamamını (işsizlik sigortası primi hariç) belirli bir süre için karşılamaktadır. Aşağıda brüt ücreti 20.000 TL olan bir çalışan için karşılaştırmalı bir örnek sunulmuştur:

Normal Durum (Genel 5 Puan İndirimi ile)

5510 Sayılı Kanun'un 81. maddesinin birinci fıkrasının (ı) bendinde yer alan genel 5 puanlık indirimden faydalanıldığı varsayımıyla:

• Brüt Ücret: 20.000 TL
• İşçi Payı: %14 SGK + %1 İşsizlik = %15 (3.000 TL)
• İşveren Payı:
  • Normal SGK İşveren Payı (%20.5) - %5 Teşvik = %15.5 (20.000 TL * 0.155 = 3.100 TL)
  • İşsizlik Sigortası İşveren Payı (%2) = 20.000 TL * 0.02 = 400 TL
• Toplam İşveren Primi: 3.100 TL + 400 TL = 3.500 TL
• Devlete Ödenecek Toplam Prim: 3.000 TL (işçi) + 3.500 TL (işveren) = 6.500 TL

Geçici 10. Madde Teşviki ile Durum

Geçici 10. madde kapsamında, işveren hissesine düşen %15.5'lik SGK priminin devlet tarafından karşılandığı varsayımıyla (işsizlik primi hariç):

• Brüt Ücret: 20.000 TL
• İşçi Payı: %14 SGK + %1 İşsizlik = %15 (3.000 TL) (Değişmez)
• İşveren Payı:
  • SGK İşveren Payı (%15.5): 0 TL (Teşvik Kapsamında Devlet Karşılıyor)
  • İşsizlik Sigortası İşveren Payı (%2): 20.000 TL * 0.02 = 400 TL (Değişmez)
• Toplam İşveren Primi: 0 TL + 400 TL = 400 TL
• Devlete Ödenecek Toplam Prim: 3.000 TL (işçi) + 400 TL (işveren) = 3.400 TL
• Teşvik Tutarı (İşveren Kazancı): 3.100 TL

Başvuru ve Uygulama Süreci (Adım Adım)

Bu teşvikten yararlanmak için aşağıdaki adımlar izlenmelidir:

• Adım 1: Ön Değerlendirme ve Şartların Kontrolü: KOBİ olarak, işyerinizin ve istihdam etmeyi düşündüğünüz personelin yukarıda belirtilen tüm şartları sağlayıp sağlamadığını kontrol edin. Özellikle ortalama sigortalı sayısına ilave istihdam koşulu kritiktir.
• Adım 2: İŞKUR Kaydı ve Sorgulama: İşe alacağınız personelin İŞKUR'a kayıtlı işsiz olup olmadığını ve teşvik şartlarına uygunluğunu İŞKUR veya SGK'nın ilgili sistemleri üzerinden sorgulayın.
• Adım 3: SGK Sisteminden Onay: SGK'nın e-SGK İşveren sistemi üzerinden, işe alınacak sigortalının teşviklerden yararlanma uygunluğunu kontrol edin ve gerekli ise başvuru işlemini başlatın. Sistem, uygunluk durumunda teşvik tanımlamasını otomatik olarak yapacaktır.
• Adım 4: Aylık Prim ve Hizmet Belgesi / Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesi (MPHB) Düzenlemesi: Personelin işe girişi yapıldıktan sonra, her ay düzenlenecek olan Aylık Prim ve Hizmet Belgesi veya MPHB'de, teşvikten yararlanan sigortalılar için ilgili kanun numarası seçilerek bildirim yapılmalıdır. SGK sistemi, doğru kanun numarası seçildiğinde prim tutarını otomatik olarak teşvikli hesaplayacaktır.

Muhasebe Kaydı Örneği

Brüt ücreti 20.000 TL olan bir çalışan için teşvikli prim ödemesinin muhasebe kaydı aşağıdaki gibi özetlenebilir:

• Ücret Tahakkuk Kaydı:

  -----------------------------------------/-----------------------------------------
  770 GENEL YÖNETİM GİDERLERİ (Brüt Ücret) 20.000 TL
   335 PERSONELE BORÇLAR (Net Ücret) 17.000 TL (Örn: Vergi sonrası net)
   360 ÖDENECEK VERGİ VE FONLAR (Gelir/Damga V.) X TL
   361 ÖDENECEK SOSYAL GÜVENLİK KESİNTİLERİ (İşçi Payı) 3.000 TL
  -----------------------------------------/-----------------------------------------

• SGK Prim Tahakkuk ve Teşvik Kaydı:

  -----------------------------------------/-----------------------------------------
  770 GENEL YÖNETİM GİDERLERİ (İşveren İşsizlik Payı) 400 TL
  361 ÖDENECEK SOSYAL GÜVENLİK KESİNTİLERİ (İşçi Payı) 3.000 TL
   361 ÖDENECEK SOSYAL GÜVENLİK KESİNTİLERİ (Ödenecek Toplam Prim) 3.400 TL
  679 DİĞER OLAĞAN DIŞI GELİR VE KARLAR (Teşvik Tutarı) 3.100 TL
  -----------------------------------------/-----------------------------------------

  Yukarıdaki kayıtta, 3.100 TL'lik teşvik tutarı, giderler içinde yer alan SGK işveren primini azaltıcı veya gelir kaydedici bir unsur olarak muhasebeleştirilir. Pratik uygulamada, SGK e-bildirge sistemi üzerinden tahakkuk eden borç doğrudan teşvikli tutar üzerinden oluştuğu için, borç 3.400 TL olarak kaydedilir ve ayrıca bir gelir kaydına gerek kalmaz. Ancak, teşvikin maliyet azaltıcı etkisi bu şekilde gösterilebilir.

Önemli Notlar ve Yönlendirme

Teşvikten azami fayda sağlamak için, işe alım süreçlerinde ve aylık bildirimlerde azami dikkat gösterilmelidir. Yanlış veya eksik bildirimler teşvikten yararlanma hakkının kaybedilmesine neden olabilir. Güncel ve detaylı bilgilere ulaşmak için Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) ve Türkiye İş Kurumu (İŞKUR)'nun resmi internet sitelerindeki duyuruları ve ilgili mevzuat tebliğlerini düzenli olarak takip etmeniz, ayrıca Resmi Gazete'de yayımlanan kararları incelemeniz büyük önem taşımaktadır.

Not: Nihai uygulama oncesi GIB, SGK ve Resmi Gazete duyurulari ile teyit ediniz.