Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel Tebliği (Sıra No: 32)

Mevzuatın Adı: Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel Tebliği (Sıra No: 19)’nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Sıra No: 32)

27 Haziran 2026 Tarihli Resmi Gazete

Sayı: 33293

Hazine ve Maliye Bakanlığından:

ÖZET:

MASAK, 19 Sıra No’lu Genel Tebliğ’de değişiklik yaparak Türk uyruklu olmayan gerçek kişilerin pasaportla uzaktan kimlik tespitine ilişkin yeni esasları belirledi. 27 Haziran 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan düzenleme; ICAO standardına uygun pasaport, yüksek risk değerlendirmesi ve sıkı para transferi kuralları getiriyor.

• Yayım ve nitelik: Düzenleme, 19 Sıra No’lu MASAK Genel Tebliği’nde değişiklik yapan 32 Sıra No’lu Tebliğ olarak, 27 Haziran 2026 tarihli ve 33293 sayılı Resmî Gazete’de yayımlandı ve yayımı tarihinde yürürlüğe girdi.
• “Finansal kuruluş” tanımı güncellendi: Tebliğin 3. maddesindeki “finansal kuruluş” tanımı, ilgili Yönetmeliğin 3. maddesinde sayılan yükümlülere atıf yapacak şekilde yeniden düzenlendi.
• Yeni 4/C maddesi – Yabancılara pasaportla uzaktan kimlik tespiti: Tebliğe eklenen 4/C maddesiyle, Türk uyruklu olmayan gerçek kişilerin kimlik tespitinin, ICAO’nun 9303 sayılı standardına uygun ve yakın alan iletişimi (NFC) özelliği bulunan pasaport kullanılarak uzaktan yapılabilmesine imkân tanındı. Bu yöntemle kimliği tespit edilen kişiler “müşteri” olarak kabul ediliyor.
• Eğitimli personel ve görüntülü görüşme zorunluluğu: Uzaktan kimlik tespiti, bu konuda özel eğitim almış personel tarafından görüntülü görüşme yoluyla gerçekleştirilecek. Bu zorunluluk, canlılık testi veya fotoğraf karşılaştırması amacıyla belirli şartları sağlayan yapay zekâ temelli uygulamaların kullanılmasına engel teşkil etmiyor.
• NFC ile doğrulama şartı: Pasaportun yongasındaki kimlik bilgilerinin, pasaport üzerindeki bilgilerle eşleştiği yakın alan iletişimi kullanılarak doğrulanacak. Bu doğrulama yapılamazsa uzaktan kimlik tespiti yoluyla iş ilişkisi kurulamayacak.
• Kimlik belgesi esaslarının uygulanması: 4/A maddesinde kimlik belgesi için öngörülen esaslar, kimlik paylaşım sisteminden doğrulama zorunluluğu hariç olmak üzere, pasaport için de geçerli olacak. Ayrıca pasaportun ICAO 9303 standardına uygunluğu yönünden gerekli kontroller yapılacak.
• Görüntü kaydı: Görüntülü görüşme sürecinde, kişiyi ve sunulan pasaport üzerindeki bilgileri gösteren görüntüler alınacak.
• Adres teyidi zorunluluğu: Alınan adres bilgisi; yerleşim yeri belgesi, son üç ay içinde düzenlenmiş abonelik faturası (elektrik, su, doğalgaz vb.), bir kamu kurumunca verilen belge ya da ilgili ülkenin kamuya açık veri tabanları üzerinden, risk bazlı yaklaşımla en geç üç ay içinde teyit edilecek. Adres teyidi yapılmadan para transferi ve nakit çekim yapılamayacak.
• Teknik veri analizi: Kimlik tespiti sürecinde elde edilen IP/port bilgisi, cihaz kimliği, coğrafi konum ve tarayıcı bilgileri gibi teknik veriler ile pasaport bilgileri risk temelli yaklaşımla değerlendirilecek; şüphe doğuran bir durum tespit edilirse süreç sonlandırılacak.
• Tüzel kişilerde uygulama: Ticaret siciline kayıtlı tüzel kişilerin uzaktan kimlik tespitinde, tüzel kişiliği temsile yetkili Türk uyruklu olmayan gerçek kişinin kimlik tespiti, Yönetmeliğin 7. maddesinde temsile yetkili kişiler için aranan bilgiler alınmak kaydıyla aynı esaslara göre yapılabilecek.
• Riskli ülke vatandaşlarına yasak: Yükümlüler; riskleri tanımlama, derecelendirme, izleme ve azaltma tedbirleri alacak, bir uygulama rehberi oluşturacak. Riskli olarak belirledikleri ülkelerin vatandaşları, pasaportla uzaktan kimlik tespiti yöntemiyle müşteri olarak kabul edilemeyecek. Müşteri kabulüne başlanmasından itibaren bir ay içinde alınan tedbirler ve oluşturulan rehberler Başkanlığa bildirilecek.
• Türk vatandaşlığı veya vergi mükellefiyeti edinilmesi: Pasaportla kimlik tespiti yapılan kişinin sonradan Türk vatandaşlığını kazandığı veya kendisine vergi mükellefiyeti tesis edildiği anlaşılırsa, kimlik kartının bir örneği veya vergi kimlik numarası elektronik ortamda alınarak müşteri bilgileriyle ilişkilendirilecek.
• Yüksek risk grubu ve ek tedbirler: Bu yöntemle edinilen müşteriler yüksek risk grubunda değerlendirilecek ve sıkı izleme/kontrol tedbirlerine tabi tutulacak. Bu kapsamda:
  • Müşteri profiline ve iş ilişkisinin amacına uygun olmayan işlemler tespit edilirse gerekli tedbirler alınacak.
  • Kimlik doğrulaması için, müşterinin kimlik bilgileriyle uyumlu yurt içi veya yurt dışı bir banka hesabından ya da banka/kredi kartından para transferi yapılması zorunlu olacak; bu işlem, hesaptan başka işlem yapılmadan önce tamamlanacak.
  • Açılan hesaba yalnızca kişinin yurt dışında kendi adına açılmış banka hesaplarından para gönderilebilecek; bu hesaptan yurt dışına para çıkışı da yine yalnızca kişinin kendi hesaplarına yapılabilecek.
  • Nakit yatırma ve çekme işlemlerinde Yönetmeliğin 18. maddesi göz önünde bulundurulacak.
• Üç aylık istatistik bildirimi: Bu kapsamda kabul edilen müşterilere ilişkin istatistiki bilgiler, takvim yılı esas alınarak her üç aylık dönemin son ayında Başkanlığa gönderilecek.
• Diğer değişiklikler: Tebliğin 5. maddesindeki bir atıf “4/A maddesinin birinci” fıkrası şeklinde güncellendi; 5/A maddesinde yer alan yükümlüler arasına Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcılar eklendi; 6. maddedeki “finansal kuruluşlar ile finansal olmayan belirli iş ve meslekler” ibaresi tek bir “Yükümlüler” ifadesiyle değiştirildi.
• Yürütme: Tebliğ hükümlerini Hazine ve Maliye Bakanı yürütüyor.

MADDE 1- 30/4/2021 tarihli ve 31470 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel Tebliği (Sıra No: 19)’nin 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

“b) Finansal kuruluş: Yönetmeliğin 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının (f) bendinde sayılan yükümlüleri,”

MADDE 2- Aynı Tebliğe 4/B maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki madde eklenmiştir.

“Türk uyruklu olmayan gerçek kişilerin uzaktan kimlik tespitine ilişkin genel esaslar

MADDE 4/C- (1) Yükümlüler Türk uyruklu olmayan gerçek kişilerin kimlik tespitini aşağıdaki esaslar dâhilinde, Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatının (ICAO) 9303 sayılı standardına uygun, yakın alan iletişimi özelliği olan pasaport kullanılmak suretiyle uzaktan kimlik tespiti yoluyla yapabilirler. Bu şekilde pasaportla uzaktan kimlik tespiti yapılan gerçek kişiler 3 üncü maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi kapsamında müşteri kabul edilir.

a) Bu maddeye göre yapılacak uzaktan kimlik tespiti, pasaportla uzaktan kimlik tespiti konusunda özel olarak eğitim verilmiş personel tarafından görüntülü görüşme yoluyla gerçekleştirilir. Bu zorunluluk, bu madde kapsamında yapılacak uzaktan kimlik tespiti sürecinde, canlılık testi veya fotoğraf karşılaştırma amacıyla 4 üncü maddenin dokuzuncu fıkrasında yer alan şartları sağlayan yapay zekâ temelli uygulamaların kullanılmasına engel teşkil etmez.

b) Bu madde kapsamında, pasaportun yongasında yer alan kimlik bilgilerinin pasaport üzerinde yer alan bilgilerle eşleştiği yakın alan iletişimi kullanılarak doğrulanır. Bu doğrulamanın yapılamaması halinde uzaktan kimlik tespiti yoluyla iş ilişkisi tesis edilemez.

c) 4/A maddesinde kimlik belgesi için öngörülen esaslar (kimlik paylaşım sisteminden doğrulama zorunluluğu hariç olmak üzere), bu maddede aksine bir düzenleme bulunmaması kaydıyla, pasaport hakkında da uygulanır. Ayrıca uzaktan kimlik tespitinde kullanılan pasaportun Uluslararası Sivil Havacılık Teşkilatının (ICAO) 9303 sayılı standardına uygunluğu yönünden gerekli kontroller yapılır.

ç) Görüntülü görüşme sürecinde kişiyi ve kişi tarafından sunulan pasaport üzerindeki bilgileri gösteren görüntüler alınır.

d) Uzaktan kimlik tespiti kapsamında alınan adres bilgisinin; yerleşim yeri belgesi, ilgili adına düzenlenmiş elektrik, su, doğalgaz gibi adres temelli abonelik gerektiren bir hizmete ilişkin olan ve işlem tarihinden önceki üç ay içinde düzenlenmiş fatura, herhangi bir kamu kurumu tarafından verilen belge veya ilgili ülkenin kamuya açık veri tabanları üzerinden risk bazlı yaklaşım çerçevesinde en geç üç ay içerisinde teyit edilmesi zorunludur. Adres teyidi yapılmadan para transferi ve nakit çekim yapılamaz.

e) Kimlik tespiti sürecinde işlem yapılan elektronik ortamdan elde edilen teknik veriler (IP/port bilgisi, cihaz kimliği, coğrafi konum, tarayıcı bilgileri ve benzeri) ile pasaporttaki bilgiler risk temelli yaklaşım kapsamında değerlendirilir. Yapılan değerlendirme sonucunda şüpheyi gerektiren bir durumun tespiti halinde uzaktan kimlik tespiti süreci sonlandırılır.

(2) Ticaret siciline kayıtlı tüzel kişilerin uzaktan kimlik tespitinde tüzel kişiliği temsile yetkili Türk uyruklu olmayan gerçek kişinin kimlik tespiti, Yönetmeliğin 7 nci maddesinin birinci fıkrasında temsile yetkili kişiler için aranan bilgiler alınmak kaydıyla birinci fıkradaki esaslara göre yapılabilir.

(3) Bu madde kapsamında müşteri kabulü yapacak yükümlüler; risklerin tanımlanması, derecelendirilmesi, izlenmesi ve azaltılmasına yönelik gerekli tedbirleri alır. Yükümlüler ayrıca bu kapsamda edinilecek müşterilerle ilgili olarak müşterinin tanınması ile risk yönetimi ve izleme ve kontrol faaliyetlerine ilişkin bir uygulama rehberi oluşturur. 16/9/2008 tarihli ve 26999 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Suç Gelirlerinin Aklanmasının ve Terörün Finansmanının Önlenmesine İlişkin Yükümlülüklere Uyum Programı Hakkında Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca uyum programı oluşturacak yükümlüler bu tedbirlere kurum politika ve prosedürlerinde yer verir. Yükümlüler riskli olarak belirledikleri ülkelerin vatandaşlarını pasaportla uzaktan kimlik tespiti yöntemiyle müşteri olarak kabul edemez. Müşteri kabulüne başlanmasından itibaren bir ay içerisinde bu kapsamda alınan tedbirler, oluşturulan prosedür ve rehberler hakkında Başkanlığa bildirim yapılır.

(4) Bu madde kapsamında pasaportla kimlik tespiti yapılan kişinin Türk vatandaşlığını kazandığının veya Türkiye Cumhuriyeti kanunları uyarınca kendisine vergi mükellefiyeti tesis edildiğinin anlaşılması halinde Türkiye Cumhuriyeti Kimlik Kartı Yönetmeliğinde tanımlanan kimlik kartının bir örneği veya vergi kimlik numarası elektronik ortamda alınarak müşteri bilgileriyle ilişkilendirilir.

(5) Bu maddedeki yöntemle edinilen müşteriler yüksek risk grubunda değerlendirilerek buna uygun izleme ve kontrol tedbirlerine tabi tutulur. Bu kapsamda, bu Tebliğin 6 ncı maddesi ile Yönetmeliğin 26/A maddesinde yer alan tedbirler dikkate alınır ve ayrıca aşağıdaki tedbirler uygulanır:

a) Müşteri profiline ve iş ilişkisi tesisindeki amaca uygun olmayan işlemlerin tespiti halinde gerekli tedbirler alınır.

b) Kimlik bilgilerinin doğrulanması amacıyla, müşterinin kimlik bilgileri ile uyumlu yurt içinde veya yurt dışında mukim bir banka hesabından ya da banka veya kredi kartından para transferi yapılması zorunludur. Para transferi için üretilen mesajlardaki ayırt edici bilgilerle hesabın açılması için uzaktan kimlik tespiti kapsamında müşteriden edinilen bilgilerin uyuştuğu kontrol edilir. Bu transfer ve kontrol işlemi, müşteri hesabından başkaca bir işlem gerçekleştirilmeden önce tamamlanır. Yükümlülerce prosedür ve rehberlerde belirlenecek makul süre içerisinde bu işlemin tamamlanmaması halinde Yönetmeliğin 22 nci maddesine göre işlem tesis edilir.

c) Bu madde kapsamında açılan hesaba, sadece kişinin yurt dışında kendi adına açılmış banka hesaplarından para gönderimi gerçekleştirilir. Açılan bu hesaptan yurt dışına para çıkışı sadece söz konusu kişi adına açılmış banka hesaplarına yapılır. 6 ncı maddenin ikinci fıkrası kapsamında kimlik tespiti yapılması halinde nakit çekim veya bu bentte yer alan kısıtlamalara tabi olmaksızın para transferi yapılabilir.

ç) Bu madde uyarınca iş ilişkisi tesis edilen müşterinin hesabından nakit yatırma ve çekme işlemi yapılması durumunda Yönetmeliğin 18 inci madde hükmü göz önünde bulundurulur.

(6) Bu madde kapsamında müşteri kabul edilenlere ilişkin istatistiki bilgiler takvim yılı esas alınarak her üç aylık dönemin son ayında Başkanlığa gönderilir.

(7) Pasaportla uzaktan kimlik tespiti uygulamasında bu maddede belirtilen hususların yanı sıra bu Tebliğde belirtilen diğer kontroller ve tedbirlerin bu maddeye aykırı olmayan hükümleri de uygulanır.”

MADDE 3- Aynı Tebliğin 5 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan “4 üncü maddesinin dördüncü” ibaresi “4/A maddesinin birinci” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 4- Aynı Tebliğin 5/A maddesinin birinci fıkrasında yer alan “ve Portföy Yönetim Şirketleri” ibaresi “, Portföy Yönetim Şirketleri ve Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcılar” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 5- Aynı Tebliğin 6 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan “Finansal kuruluşlar ile finansal olmayan belirli iş ve meslekler” ibaresi “Yükümlüler” şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE 6- Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

MADDE 7- Bu Tebliğ hükümlerini Hazine ve Maliye Bakanı yürütür.