7582 Sayılı Kanunla Gelen Yeni Vergi İstisnası: Yurt Dışından Elde Edilen Kazanç ve İratlarda 20 Yıllık Gelir Vergisi Avantajı

7582 sayılı “Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun”, 21/5/2026 tarihinde kabul edilmiş ve 4 Haziran 2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.

Bu yazıda, 7582 sayılı Kanunun 4’üncü maddesiyle 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununa eklenen mükerrer 20/D maddesi ele alınmaktadır. Söz konusu madde, Gelir Vergisi Kanununa yeni eklenen bir düzenlemedir. Bu nedenle önceki mevzuatta, bu kapsamda Türkiye’ye yeni yerleşen gerçek kişilerin Türkiye dışında elde ettikleri kazanç ve iratlarını 20 yıl süreyle gelir vergisinden istisna eden özel bir mükerrer 20/D maddesi bulunmamaktaydı.

7582 sayılı Kanunun 4’üncü maddesiyle Gelir Vergisi Kanununa, mükerrer 20/C maddesinden sonra gelmek üzere “Yurt dışından elde edilen kazanç ve iratlar için vergi istisnası” başlıklı mükerrer 20/D maddesi eklenmektedir. Yeni maddeye göre, Türkiye’de yerleşmiş sayılan gerçek kişilerin, Türkiye’de yerleşmiş sayılmadan önceki son üç takvim yılında Türkiye’de ikametgahının ve vergi mükellefiyetinin bulunmaması şartıyla, Türkiye dışında elde ettiği kazanç ve iratlar 20 yıl boyunca gelir vergisinden istisna olacaktır.

Gelir Vergisi Kanununun mükerrer 20/D maddesi mevcut bir maddenin değiştirilmesi olarak değil, yeni bir madde eklenmesi şeklinde düzenlenmiştir. Bu nedenle önceki halde, Gelir Vergisi Kanununda bu başlık ve kapsamda bir mükerrer 20/D maddesi bulunmamaktaydı.

Kanun Teklifinin madde gerekçesinde, Gelir Vergisi Kanununun genel sisteminde Türkiye’de yerleşmiş olanların Türkiye içinde ve dışında elde ettiği kazançların tamamının vergilendirildiği açıklanmıştır. Yeni mükerrer 20/D maddesi ise bu genel sistem içinde, belirli şartları sağlayan gerçek kişiler bakımından Türkiye dışında elde edilen kazanç ve iratlar için özel bir gelir vergisi istisnası getirmektedir.

Kanun Teklifinin genel gerekçesinde, düzenlemenin temel hedefleri arasında Türkiye’nin yatırım ortamının iyileştirilmesi, uluslararası sermaye girişinin artırılması, ülkeye döviz girişinin teşvik edilmesi, ekonomik istikrarın desteklenmesi ve yüksek katma değerli ekonomik faaliyetlerin geliştirilmesi sayılmıştır. Genel gerekçede özellikle Türkiye’de yerleşik olmayan ve vergi mükellefiyeti bulunmayan gerçek kişilerin yurt dışından elde ettiği kazançların gelir vergisinden istisna tutulmasının, ülkeye döviz girişini teşvik etmeyi ve ekonomik canlılığı artırmayı amaçladığı belirtilmiştir.

Madde gerekçesinde ise yurt dışı ülke örneklerinde, belirli şartları sağlayan yabancı gerçek kişilerin yalnızca ülke içinde elde ettiği gelirler üzerinden vergilendirildiği; yurt dışı kaynaklı gelirlerin ise vergiden istisna edildiği ifade edilmiştir. Bu yaklaşıma paralel olarak, son üç takvim yılında Türkiye’de yerleşmiş sayılmama ve vergi mükellefiyeti bulunmama şartlarını sağlayan gerçek kişilerin Türkiye dışında elde ettiği kazanç ve iratların gelir vergisinden istisna tutulması amaçlanmaktadır.

Yeni düzenleme yalnızca gerçek kişiler için getirilmiştir. Şirketler, kurumlar veya tüzel kişiler doğrudan bu istisnanın yararlanıcısı değildir. Ancak şirket ortakları, aile şirketi sahipleri, yabancı yatırımcılar, yurt dışı gelirleri bulunan gerçek kişi girişimciler ve Türkiye’ye yerleşmeyi planlayan kişiler bakımından bu düzenleme önemli sonuçlar doğurabilir.

İstisnadan yararlanmak için kişinin Türkiye’de yerleşmiş sayılması, ancak Türkiye’de yerleşmiş sayılmadan önceki son üç takvim yılında Türkiye’de ikametgahının ve vergi mükellefiyetinin bulunmaması gerekir. Bu şartları sağlayan kişinin Türkiye dışında elde ettiği kazanç ve iratlar 20 yıl boyunca gelir vergisinden istisna edilecektir.

Kanun maddesi, önemli bir istisnai açıklama içermektedir. Buna göre, kişinin bu madde kapsamına girmeden önce Türkiye’de gayrimenkul sermaye iradı, menkul sermaye iradı veya değer artışı kazancı nedeniyle mükellefiyetinin bulunması, bu istisnadan yararlanmasına engel olmayacaktır.

Bu hüküm, özellikle Türkiye’de daha önce kira geliri, menkul sermaye geliri veya değer artışı kazancı elde etmiş olan ancak Türkiye’de yerleşik olmayan kişiler açısından önemlidir. Ancak burada dikkat edilmesi gereken nokta, istisnanın Türkiye dışı kazanç ve iratlar için getirilmiş olmasıdır. Madde gerekçesinde de bu kişilerin Türkiye içinde elde ettiği kazanç ve iratların istisna dışında olduğu ve genel hükümlere göre vergilendirileceği belirtilmiştir.

Mükerrer 20/D maddesine göre, istisna kapsamındaki Türkiye dışı kazanç ve iratlar için yıllık beyanname verilmeyecektir. Kişi başka gelirleri nedeniyle yıllık beyanname vermek zorunda kalsa bile, mükerrer 20/D kapsamındaki yurt dışı kazanç ve iratlar bu beyannameye dahil edilmeyecektir.

Bu düzenleme, vergi avantajının yalnızca verginin hesaplanmamasıyla sınırlı olmadığını; aynı zamanda beyan yükümlülüğü bakımından da kolaylık sağladığını göstermektedir. Ancak Türkiye’de elde edilen gelirler bakımından genel beyan kuralları geçerliliğini koruyacaktır.

Yeni madde yalnızca istisna getirmekle kalmamış, istisna kapsamındaki kazanç ve iratlarla bağlantılı gider, maliyet ve yabancı ülkede ödenen vergilerin Türkiye’deki vergi hesabına etkisini de açıkça düzenlemiştir.

Buna göre, istisna kapsamındaki kazanç ve iratlara ilişkin gider ve maliyetler, Türkiye’de vergiye tabi kazanç ve iratların tespitinde dikkate alınmayacaktır. Ayrıca bu kazanç ve iratlar nedeniyle yabancı ülkelerde ödenen vergiler, Türkiye’de tarh edilen gelir vergisinden mahsup edilemeyecektir. Madde gerekçesinde de bu sonucun amaçlandığı açıkça belirtilmiştir.

Kanun maddesinde, istisnaya ilişkin şartların taşınmadığının sonradan tespit edilmesi halinde, tahakkuk ettirilmeyen vergilerin ziyaa uğramış sayılacağı düzenlenmiştir.

Bu hüküm, uygulamanın dikkatli yönetilmesini gerektirir. Özellikle son üç takvim yılında Türkiye’de ikametgah bulunup bulunmadığı, vergi mükellefiyeti şartı, gelirin gerçekten Türkiye dışı kaynaklı olup olmadığı ve kişinin Türkiye’de yerleşmiş sayılma tarihi gibi konular somut olay bazında belgeleriyle incelenmelidir.

Mükerrer 20/D maddesi, 7582 sayılı Kanunun 2’nci maddesiyle de doğrudan bağlantılıdır. Kanunun 2’nci maddesiyle, Veraset ve İntikal Vergisi Kanununun 16’ncı maddesine yeni bir fıkra eklenmektedir. Bu fıkraya göre, Gelir Vergisi Kanununun mükerrer 20/D maddesi kapsamında gelir vergisi istisnasından yararlananlardan, bu istisna süresi içinde gerçekleşen veraset yoluyla mal intikallerinde vergi oranı %1 olarak uygulanacaktır.

Bu nedenle mükerrer 20/D yalnızca gelir vergisi bakımından değil, aynı zamanda miras ve servet planlaması bakımından da önem taşımaktadır. Ancak bu avantaj yalnızca veraset yoluyla mal intikali için düzenlenmiştir; yüklenen Kanun metninde bağış veya sağlar arası ivazsız intikaller bakımından aynı kapsamda bir ifade yer almamaktadır.

Yüklenen Kanun metninde yer alan yürürlük maddesine göre, 7582 sayılı Kanunun 4’üncü maddesi, 1/1/2026 tarihinden itibaren Türkiye’ye yerleşmiş sayılanlara uygulanmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girecektir. Kanunun diğer bazı maddeleri için farklı yürürlük tarihleri belirlenmiş olmakla birlikte, mükerrer 20/D bakımından özel olarak bu tarih düzenlenmiştir.

Bu nedenle Kanun’un Resmi Gazete’de yayımlandığı 4 Haziran 2026 tarihi itibarıyla, 1/1/2026 tarihinden itibaren Türkiye’ye yerleşmiş sayılan kişiler bakımından uygulanabilecektir.

Bu düzenleme, özellikle yurt dışında yaşayan ve Türkiye’ye yerleşmeyi planlayan gerçek kişiler açısından önemlidir. Kişi, Türkiye’de yerleşmiş sayıldıktan sonra, önceki son üç takvim yılında Türkiye’de ikametgahı ve vergi mükellefiyeti bulunmaması şartıyla, Türkiye dışında elde ettiği kazanç ve iratlar için 20 yıl boyunca gelir vergisi ödemeyecektir.

Türkiye’de yaşayan kişiler açısından ise düzenleme otomatik bir avantaj sağlamaz. Çünkü temel şart, Türkiye’de yerleşmiş sayılmadan önceki son üç takvim yılında Türkiye’de ikametgah ve vergi mükellefiyetinin bulunmamasıdır. Dolayısıyla hâlihazırda Türkiye’de yerleşik olan kişiler bakımından, somut durumun bu şartları karşılayıp karşılamadığı ayrıca değerlendirilmelidir.

Şirketler bakımından düzenleme doğrudan bir kurumlar vergisi istisnası değildir. Ancak şirket ortaklarının, aile şirketi sahiplerinin, yabancı yatırımcıların, üst düzey yöneticilerin veya Türkiye’ye yerleşmeyi planlayan gerçek kişi yatırımcıların kişisel vergi planlamasında önemli sonuçlar doğurabilir.

Mükerrer 20/D maddesi doğrudan gerçek kişilere yönelik bir gelir vergisi istisnasıdır. Bu nedenle şirket muhasebesinde doğrudan gelir veya gider kaydı yaratan bir düzenleme değildir. Ancak yabancı ortaklı şirketlerde, aile şirketlerinde, Türkiye’ye yerleşen gerçek kişi yatırımcılarda ve uluslararası çalışan veya yönetici hareketliliğinde dolaylı etkiler doğurabilir.

Özellikle kişinin Türkiye’ye yerleşme tarihi, önceki üç takvim yılında Türkiye’de ikametgah ve vergi mükellefiyeti bulunup bulunmadığı, gelirin Türkiye dışı kaynaklı olup olmadığı, Türkiye’de elde edilen gelirlerin genel hükümlere göre beyan edilip edilmediği ve istisna edilen gelirlerle bağlantılı giderlerin Türkiye’deki vergi matrahından düşülüp düşülmediği dikkatle izlenmelidir.

Sonuç

7582 sayılı Kanunun 4’üncü maddesiyle Gelir Vergisi Kanununa eklenen mükerrer 20/D maddesi, Türkiye’ye yeni yerleşen ve belirli şartları sağlayan gerçek kişiler için önemli bir vergi avantajı getirmektedir. Düzenleme, Türkiye’de yerleşmiş sayılmadan önceki son üç takvim yılında Türkiye’de ikametgahı ve vergi mükellefiyeti bulunmayan gerçek kişilerin, Türkiye dışında elde ettikleri kazanç ve iratlarını 20 yıl süreyle gelir vergisinden istisna etmektedir.

Bu madde yeni eklenen bir madde olup, önceki sistemde bu kapsamda özel bir 20 yıllık yurt dışı gelir istisnası bulunmamaktaydı. Düzenleme, yalnızca yurt dışı kazanç ve iratlara yöneliktir; Türkiye içinde elde edilen gelirler genel hükümlere göre vergilendirilmeye devam edecektir. Ayrıca istisna kapsamındaki gelirlerle ilgili gider ve maliyetler Türkiye’de vergiye tabi gelirlerden indirilemeyecek, yurt dışında ödenen vergiler Türkiye’de mahsup edilemeyecektir.

Madde 2 ile bağlantılı olarak, bu istisnadan yararlanan kişiler bakımından istisna süresi içinde gerçekleşen veraset yoluyla mal intikallerinde %1 veraset ve intikal vergisi oranı uygulanacaktır. Bu yönüyle düzenleme, yalnızca gelir vergisi değil, aynı zamanda servet ve miras planlaması açısından da dikkatle değerlendirilmesi gereken yeni bir vergi avantajı niteliğindedir.

Kanun 4.6.2026 Tarihli Resmi Gazete’de yayımlanmış ve yürürlüğe girmiştir. Uygulama detayları, haklar ve yükümlülükler için T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından yapılacak ikincil düzenlemeler takip edilmelidir.

Kaynak: https://cdn.tbmm.gov.tr/KKBSPublicFile/D28/Y4/KanunMetni/4b916eb3-fb9a-4f40-aea8-3c044342be21.htm
Yasal Uyarı: Bu içerikte yer alan bilgi, görsel, tablolar, açıklama, yorum, analiz ve bir bütün olarak içeriğin tamamı sadece genel bilgilendirme amacıyla verilmiştir. Kişi veya kuruma özel profesyonel bir bilgilendirme ve yönlendirmede bulunma amacı güdülmemiştir. Konu ile benzerlik gösterse de her işletmenin kendi özel şartları nedeniyle farklı durumları olabilir. Bu nedenle, bu yazıda belirtilen içerikte yola çıkarak işletmenizi etkileyecek herhangi bir karar alıp uygulamaya geçmeden önce, uzmanına danışmanız menfaatiniz gereğidir. muhasebenews veya ilişkili olduğu kişi veya kurumlardan hiç biri, bu belgede yer alan bilgi, tablo, görsel, görüş ve diğer türdeki tüm içeriklerin özel veya resmi, gerçek veya tüzel kişi, kurum ve organizasyonlar tarafından kullanılması sonucunda ortaya çıkabilecek zarar veya ziyandan sorumlu değildir.