Ne Açıklandı?
Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK), KOBİ'lerin uluslararası Ar-Ge ve yenilik projelerini desteklemek amacıyla IRA-SME (International Research Activities by Small and Medium-sized Enterprises) Ağının 38. çağrısını 12 Haziran 2026 tarihinde başvuruya açmıştır. Bu çağrı, Türk KOBİ'lerinin Almanya, Avusturya, Belçika (Flaman ve Valon bölgeleri), Brezilya, Çekya ve Lüksemburg'da yer alan KOBİ'ler ile ikili ve çok taraflı iş birliği yapmasına olanak tanımaktadır. Programın temel amacı, KOBİ'lerin uluslararası iş birlikleri aracılığıyla teknolojik bilgi birikimlerini artırmaları ve küresel rekabet güçlerini geliştirmeleridir.
Programın Kapsamı
IRA-SME 38. Çağrısı, uluslararası araştırma, geliştirme ve yenilik projelerini destekleyerek KOBİ'lerin sınır ötesi iş birliklerini teşvik etmektedir. Program kapsamında desteklenecek projeler, yeni ürün üretilmesi, ürün kalitesinin yükseltilmesi ve yeni üretim teknolojilerinin geliştirilmesi gibi Ar-Ge odaklı hedeflere sahip olmalıdır. Çağrıya ülkemizden yapılacak başvurularda sanayi-akademi iş birliği önerilmekle birlikte, çağrı ortağı en az iki ülkenin yer aldığı KOBİ-KOBİ iş birliği projeleri de desteklenebilecektir.
Uluslararası konsorsiyumun, çağrıya katılan en az iki farklı ülkeden en az birer KOBİ içermesi zorunludur. Bu yapı, farklı ülkelerdeki KOBİ'ler arasında bilgi ve teknoloji transferini hızlandırarak yenilikçi çözümlerin ortaya çıkmasına zemin hazırlamaktadır.
Kimler Başvurabilir?
TÜBİTAK-IRA-SME 38. Çağrısı'na Türkiye'de yerleşik, firma düzeyinde katma değer yaratan ve ticaret sicil belgesi olan küçük ve orta büyüklükteki işletmeler (KOBİ'ler) yürütücü kuruluş olarak başvurabilir.
Ayrıca, Yükseköğretim Kanunu kapsamında yer alan yükseköğretim kurumları, eğitim ve araştırma hastaneleri, kamu kurum ve kuruluşları ile büyük ölçekli sermaye şirketleri de bu çağrı kapsamında başvuruda bulunabilirler. Ancak bu kurum ve kuruluşların, en az bir KOBİ'nin yürütücü olduğu bir ortaklık kurarak projeye dahil olmaları gerekmektedir. Vakıflar, dernekler, kooperatifler ve şahıs şirketleri bu çağrı kapsamında uygun değildir.
Destek Tutarı ve Oranları
IRA-SME 38. Çağrısı kapsamında projeler, azami 36 ay süreyle desteklenebilir. TÜBİTAK'tan talep edilen katkı, Kurum Hissesi ve Proje Teşvik İkramiyesi (PTİ) hariç olmak üzere, proje başına 325.000 Avro'yu aşamaz.
Yürütücü kuruluş başına destek üst limitleri ise şu şekildedir:
- Yükseköğretim kurumları, eğitim ve araştırma hastaneleri ve kamu kurum ve kuruluşları için: 100.000 Avro
- Özel kuruluşlar (KOBİ'ler ve büyük ölçekli şirketler) için: 325.000 Avro
Destek oranları, kuruluş türüne göre farklılık göstermektedir:
| Kuruluş Türü | Destek Oranı |
|---|---|
| Araştırma ve Teknoloji Kuruluşları (RTO'lar) | %100'e kadar |
| Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeler (KOBİ'ler) | %75'e kadar |
| Büyük Ölçekli İşletmeler | %60'a kadar |
Desteklenebilecek gider kalemleri arasında ekipman, sarf malzemeleri, personel giderleri, seyahat, danışmanlık ve hizmet alımı yer almaktadır. TÜBİTAK'tan talep edilen katkı, proje bütçesi ile destek oranının çarpılmasıyla elde edilir. Ulusal başvurularda PTİ ve Kurum Hissesi TÜBİTAK tarafından ayrıca hesaplanarak proje bütçesine ilave edilirken, uluslararası başvuru formlarında bu kalemlerin bütçeye dahil edilmesi gerekmektedir.
Başvuru Süreci ve Son Tarih
IRA-SME 38. Çağrısı için başvuru süreci iki aşamalıdır: uluslararası başvuru ve ulusal başvuru.
- Uluslararası Başvuru Son Tarihi: 30 Eylül 2026. Uluslararası başvurular, IRA-SME'nin resmi internet sayfası üzerinden gerçekleştirilmelidir.
- Ulusal Başvuru Son Tarihi: 7 Ekim 2026 (TSİ 23:59). Ulusal başvurular, TÜBİTAK Proje Başvuru Sistemi (uidb-pbs.tubitak.gov.tr) üzerinden elektronik imza (e-imza) kullanılarak yapılmalıdır.
- E-imza Son Tarihi: 14 Ekim 2026 (TSİ 23:59).
Başvuru sahiplerinin, ulusal ve uluslararası kurallara uygunluğu sağlamak adına, proje hazırlık aşamasında yerel fon sağlayıcı kuruluşlarla erken bir aşamada iletişime geçmeleri önemle tavsiye edilmektedir. Ayrıca, 22 Haziran 2026 tarihinde Türkiye saati ile 14:00'te çevrim içi bir bilgi günü düzenlenecektir. Bilgi gününe katılım için kayıt oluşturulması gerekmektedir.
Resmi duyuruya TÜBİTAK'ın web sitesinden ulaşabilirsiniz.
Mali Müşavirler İçin Notlar
Değerli mali müşavirler, müvekkil KOBİ'lerinizin bu önemli uluslararası destekten en iyi şekilde faydalanabilmesi için dikkat etmeniz gereken bazı kritik noktalar bulunmaktadır:
- Detaylı Çağrı Dokümanı İncelemesi: Uluslararası çağrı metni ve TÜBİTAK'ın yayımladığı ulusal başvuru kuralları dokümanları, desteklenecek gider kalemleri, uygunluk kriterleri ve bütçeleme esasları hakkında ayrıntılı bilgi içermektedir. Bu dokümanların titizlikle incelenmesi, başvuru sürecinde yaşanabilecek olası hataları minimize edecektir.
- Bütçeleme ve Finansal Planlama: Proje bütçesinin hem uluslararası ortakların hem de TÜBİTAK'ın belirlediği limitlere ve oranlara uygun olarak hazırlanması büyük önem taşımaktadır. Özellikle PTİ ve Kurum Hissesi'nin uluslararası başvuru formunda doğru şekilde gösterilmesi, ulusal başvuru ile uyumluluğun sağlanması açısından kritiktir.
- Ortaklık Yapısının Doğrulanması: Proje konsorsiyumunda yer alan KOBİ'lerin ve diğer ortakların (üniversite, kamu kurumu, büyük şirket) uygunluk kriterlerini karşıladığından emin olunmalıdır. En az iki farklı ülkeden birer KOBİ'nin varlığı temel şarttır.
- E-imza Süreci: Ulusal başvuruların e-imza ile tamamlanması zorunlu olduğundan, müvekkillerinizin e-imza süreçlerine hakim olmaları veya bu konuda destek almaları sağlanmalıdır.
- Bilgi Günü Katılımı: 22 Haziran 2026 tarihinde düzenlenecek çevrim içi bilgi gününe katılım, çağrıya ilişkin güncel bilgiler ve sıkça sorulan sorular hakkında değerli içgörüler sağlayacaktır.
- Sürekli Bilgi Akışı: Teşvik ve destek programları dinamik bir yapıya sahiptir. Bu nedenle, güncel teşvik duyuruları takip edilerek müvekkillerinizin her zaman en yeni fırsatlardan haberdar olması sağlanmalıdır.
Sonuç
TÜBİTAK IRA-SME 38. Çağrısı, Türk KOBİ'leri için uluslararası Ar-Ge ve yenilik projeleri geliştirme ve küresel pazarda rekabet güçlerini artırma adına önemli bir fırsat sunmaktadır. Almanya, Avusturya, Belçika, Brezilya, Çekya ve Lüksemburg gibi ülkelerle iş birliği yaparak yenilikçi projeler hayata geçirmek isteyen KOBİ'lerin, belirtilen son başvuru tarihlerine kadar gerekli hazırlıkları tamamlamaları ve başvurularını eksiksiz bir şekilde sunmaları büyük önem taşımaktadır. Mali müşavirlerin rehberliği, bu süreçte KOBİ'lerin doğru adımları atması ve desteklerden maksimum düzeyde faydalanması için kritik bir rol oynayacaktır.