TÜBİTAK IRA-SME 38. Çağrısı: KOBİ'ler İçin Uluslararası Ar-Ge Destekleri 2026

TÜBİTAK IRA-SME 38. Çağrısı Açıldı: KOBİ'ler İçin Uluslararası Ar-Ge Fırsatları

Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK), KOBİ'lerin uluslararası alanda rekabet gücünü artırmak ve yenilikçi Ar-Ge projelerini desteklemek amacıyla IRA-SME (International Research Activities by Small and Medium-sized Enterprises) Ağının 38. çağrısını açtı. 12 Haziran 2026 tarihinde duyurulan bu çağrı, Türk KOBİ'lerine Almanya, Avusturya, Belçika (Flaman ve Valon bölgeleri), Brezilya, Çekya ve Lüksemburg'daki KOBİ'ler ile ikili ve çok taraflı iş birliği yapma imkanı sunmaktadır. Bu rehber makale, çağrının detaylarını KOBİ'ler ve mali müşavirler için açıklayıcı bir dille sunmayı hedeflemektedir.

Resmi duyuruya buradan ulaşabilirsiniz.

Ne Açıklandı?

TÜBİTAK tarafından 12 Haziran 2026 tarihinde yapılan duyuru ile IRA-SME Ağının 38. çağrısı resmen başlatılmıştır. Bu çağrı, küçük ve orta ölçekli işletmelerin (KOBİ) dahil olduğu uluslararası araştırma, geliştirme ve yenilik (Ar-Ge ve İnovasyon) projelerinin desteklenmesini amaçlamaktadır. Çağrı, KOBİ'lerin uluslararası teknoloji birikimine erişimini sağlamayı, teknolojik bilgi ve deneyimi içselleştirerek özgün teknolojiler geliştirmelerine katkıda bulunmayı ve uluslararası pazarlarda yer almalarını desteklemeyi hedeflemektedir.

Programın Kapsamı

IRA-SME programı, KOBİ'lerin uluslararası düzeyde Ar-Ge ve inovasyon kapasitelerini artırmaya yönelik iş birliklerini teşvik etmektedir. Program kapsamında desteklenen projelerden beklenen temel özellikler şunlardır:

• Uluslararası teknoloji düzeyini (state of the art) aşan yeni ürünlerin, süreçlerin veya teknik hizmetlerin geliştirilmesi.
• Prototip seviyesine kadar teknik/deneysel geliştirme çalışmaları.
• Her bir ortak için önemli teknik riskler içeren Ar-Ge faaliyetleri.
• Sınır ötesi iş birliğini, rekabet gücünü ve ticarileşme potansiyelini güçlendirme.

Çağrıya Türkiye'nin yanı sıra Almanya, Avusturya, Belçika (Flaman ve Valon bölgeleri), Brezilya, Çekya ve Lüksemburg'dan KOBİ'ler katılım sağlayabilmektedir. Bazı kaynaklarda İsviçre de katılımcı ülkeler arasında belirtilmiştir. Projelerde en az iki katılımcı ülkeden en az birer KOBİ'nin yer alması zorunludur. Türkiye'den yapılacak başvurularda sanayi-akademi iş birliği önerilmekle birlikte, en az iki ülkenin yer aldığı KOBİ-KOBİ iş birliği projeleri de desteklenebilecektir.

Kimler Başvurabilir?

IRA-SME 38. Çağrısı'na Türkiye'den başvuracak kuruluşlar için genel uygunluk kriterleri aşağıdaki gibidir:

• Yürütücü Kuruluşlar: Türkiye'de yerleşik KOBİ'ler yürütücü kuruluş olarak başvurabilirler.
• Ortak Kuruluşlar: Yükseköğretim kurumları, eğitim ve araştırma hastaneleri, kamu kurum ve kuruluşları ile büyük ölçekli firmalar, en az bir KOBİ'nin yürütücü olduğu bir ortaklık kurarak projelere dahil olabilirler.
• Uluslararası Konsorsiyum Yapısı: Uluslararası konsorsiyum, çağrıya katılan en az iki farklı ülkeden en az birer KOBİ içermelidir.
• Uygun Olmayan Kuruluşlar: Vakıflar, dernekler, kooperatifler ve şahıs şirketleri bu çağrı kapsamında uygun değildir.
• Araştırma Kuruluşları (RTO'lar): Araştırma ve Teknoloji Kuruluşlarının (RTO'lar) katılımı şiddetle tavsiye edilmekte ve tercih edilmektedir.

Başvuru yapacak kuruluşların, kendi ulusal/bölgesel fonlama ajanslarının belirlediği uygunluk kurallarına uyması gerekmektedir.

Destek Tutarı ve Oranları

Türkiye'den yapılan başvurular, genellikle TÜBİTAK 1509 - Uluslararası Sanayi Ar-Ge Projeleri Destekleme Programı kapsamında değerlendirilmektedir. Destek tutarları ve oranları aşağıdaki gibidir:

• Proje Süresi: Desteklenen projelerin azami süresi 36 ay olarak belirlenmiştir.
• Destek Oranları:
  • KOBİ'ler için uygun bulunan proje harcamalarına %75 oranında hibe destek sağlanır.
  • Büyük ölçekli firmaların Ar-Ge projelerinin uygun bulunan proje harcamalarına en fazla %60 oranında hibe destek sağlanır.
  • Yükseköğretim kurumları, eğitim ve araştırma hastaneleri ile kamu kurum ve kuruluşları için %100 oranında destek sağlanır.
• Destek Miktarı Limitleri (Kurum Hissesi ve Proje Teşvik İkramiyesi hariç):
  • Proje başına azami destek: 325.000 Avro.
  • Yürütücü kuruluş başına limit:
    • Yükseköğretim kurumları, eğitim ve araştırma hastaneleri ve kamu kurum ve kuruluşları için: 100.000 Avro.
    • Özel kuruluşlar (KOBİ'ler ve büyük ölçekli firmalar) için: 325.000 Avro.

Desteklenen Gider Kalemleri:

• Personel giderleri
• Seyahat giderleri
• Alet, teçhizat, yazılım ve yayın alım giderleri
• Malzeme ve sarf giderleri
• Yurt içi ve yurt dışı danışmanlık hizmeti ve diğer hizmet alım giderleri
• Ar-Ge kurum ve kuruluşlarına yaptırılan Ar-Ge hizmet giderleri

Detaylı ve güncel destek oranları ile ilgili olarak TÜBİTAK 1509 Programı Uygulama Esasları'nı ve resmi duyuru metnini kontrol etmeniz önem arz etmektedir.

Başvuru Süreci ve Son Tarih

IRA-SME 38. Çağrısı için başvuru süreci hem uluslararası hem de ulusal düzeyde yürütülmektedir. Başvuru takvimi aşağıdaki gibidir:

Başvuru Adımları:

1. Uluslararası Başvuru: Proje konsorsiyumu tarafından İngilizce doldurulmuş IraSME başvuru formu (konsorsiyum anlaşması taslağı ve Gantt şeması ile birlikte) [email protected] adresine e-posta yoluyla gönderilmelidir. IraSME başvuru formuna, [email protected] adresine boş bir e-posta göndererek ulaşabilirsiniz.
2. Ulusal Başvuru: Türkiye'den yapılacak başvurular, TÜBİTAK Proje Başvuru Sistemi (uidb-pbs.tubitak.gov.tr) üzerinden gerçekleştirilmelidir. Ulusal başvuru kuralları ve istenen belgeler, TÜBİTAK'ın resmi duyurusunda yer alan "Ulusal Başvuru Kuralları" dokümanında detaylı olarak belirtilmiştir.
3. Bilgi Günü: Çağrı hakkında detaylı bilgi almak isteyenler için 22 Haziran 2026 tarihinde Türkiye saati ile 14:00'te çevrim içi bir bilgi günü düzenlenecektir. Katılım için TÜBİTAK'ın duyurusundaki kayıt linkini kullanmanız gerekmektedir.

Başvuru sürecinde, ulusal ve uluslararası kurallara tam uyum sağlamak adına, projenin hazırlanma aşamasında yerel fonlama ajanslarıyla (TÜBİTAK) erken aşamada iletişime geçilmesi şiddetle tavsiye edilmektedir.

Mali Müşavirler İçin Notlar

Mali müşavirler, KOBİ'lerin bu tür uluslararası Ar-Ge desteklerinden en verimli şekilde faydalanabilmeleri için kritik bir rol oynamaktadır. İşte dikkat edilmesi gereken bazı önemli noktalar:

• Uygunluk Kontrolü: KOBİ'nin ve projenin, hem uluslararası IraSME kurallarına hem de TÜBİTAK 1509 Programı'nın ulusal uygunluk kriterlerine tam olarak uyduğunu teyit etmek. Özellikle KOBİ tanımı ve ortaklık yapısı kritik öneme sahiptir.
• Bütçe Planlaması: Proje bütçesinin, desteklenen gider kalemleri ve azami limitler dahilinde doğru ve gerçekçi bir şekilde hazırlanması. Avro bazındaki limitlerin ve TL karşılıklarının takibi.
• Belgeleme ve Raporlama: Desteklenen giderlere ilişkin tüm belgelerin (fatura, bordro, sözleşme vb.) eksiksiz ve düzenli tutulması. Dönemsel izleme raporları ve mali raporlamaların TÜBİTAK'ın istediği formatta ve zamanında sunulması.
• Konsorsiyum Anlaşması: Uluslararası ortaklarla yapılacak konsorsiyum anlaşması taslağının mali ve hukuki açıdan incelenmesi, fikri mülkiyet hakları (IPR) ve sorumlulukların net bir şekilde belirlenmesi.
• E-imza Süreci: Ulusal başvurularda e-imza sürecinin son tarihe kadar tamamlandığından emin olunması.
• Diğer Teşviklerle Entegrasyon: KOBİ'nin faydalanabileceği diğer güncel teşvik duyuruları ile bu desteğin entegrasyon potansiyelinin değerlendirilmesi.

Sonuç

TÜBİTAK IRA-SME 38. Çağrısı, Türk KOBİ'leri için uluslararası Ar-Ge ve inovasyon projeleri geliştirme, teknolojik yetkinliklerini artırma ve küresel pazarlarda rekabet avantajı elde etme konusunda önemli bir fırsat sunmaktadır. Başvuru sürecinin uluslararası ve ulusal olmak üzere iki aşamalı olması ve farklı ülkelerin kendi ulusal kurallarının geçerli olması nedeniyle, başvuru sahiplerinin ve mali müşavirlerin süreci dikkatle takip etmeleri ve gerekli hazırlıkları titizlikle yapmaları büyük önem taşımaktadır. Bu çağrı, yenilikçi fikirleri olan ve uluslararası iş birliğine açık KOBİ'ler için büyüme ve gelişme yolunda önemli bir adım olabilir.