2026 yılı 1. geçici vergi beyanında enflasyon düzeltmesi karı nasıl?

2026 Yılı 1. Geçici Vergi Döneminde Enflasyon Düzeltmesi Karına İlişkin Hükümler

2026 yılı 1. geçici vergi dönemi (Ocak-Mart) için enflasyon düzeltmesinin kar matrahına etkisi, Vergi Usul Kanunu'nun (VUK) 298. maddesi ve ilgili tebliğ hükümlerine tabidir. Bu konuda 2026 yılı için henüz bir değişiklik yapılmamışsa, mevcut sistem aşağıdaki gibi işlemektedir:

Geçici Vergi Matrahının Hesaplanması

Geçici vergi matrahı, her üç aylık dönem için, o dönemin kârı üzerinden hesaplanır. Enflasyon düzeltmesi, bilanço kalemlerinde meydana gelen değerleme farklarını içerir. Bu farkların geçici vergi matrahına dahil edilip edilmeyeceği, düzeltmenin niteliğine bağlıdır:

• Dönemsellik İlkesi: Enflasyon düzeltmesinden kaynaklanan kâr veya zarar, genellikle düzeltmenin yapıldığı dönemin gelir tablosunda izlenir. Ancak, bazı düzeltme farkları (örneğin, duran varlıkların yeniden değerlemesi) doğrudan özkaynaklarda karşılık hesabında izlenebilir ve bu durumda cari dönem kârını etkilemez.
• 1. Geçici Vergi Dönemi (Ocak-Mart): Bu dönemde, enflasyon düzeltmesi yapılmışsa ve düzeltme farkları 31 Mart 2026 tarihli ara dönem gelir tablosuna yansıtılmışsa, bu farklar 1. geçici vergi matrahının hesaplanmasında dikkate alınmalıdır. Örneğin, stokların veya duran varlıkların düzeltilmesinden doğan değer artışları, gelir tablosunda "Enflasyon Düzeltmesi Farkları" gibi bir kalemde gösterilir ve vergi matrahını artırıcı veya azaltıcı etki yapabilir.

Hesaplama Yöntemi

1. geçici vergi matrahını hesaplarken şu adımları izleyin:

• Ocak-Mart 2026 dönemi için hazırlanan enflasyon düzeltmeli ara dönem gelir tablosundaki dönem net kârını esas alın.
• Bu net kâra, vergi kanunlarına göre yapılması gereken eklemeleri (örneğin, kanunen kabul edilmeyen giderler) ekleyin ve indirimleri (örneğin, vergi istisnaları) çıkarın.
• Enflasyon düzeltmesinden kaynaklanan ve gelir tablosuna yansıyan tüm kâr veya zarar kalemleri, bu hesaplamada otomatik olarak dikkate alınmış olacaktır. Ayrıca bir işlem yapmanıza gerek yoktur, çünkü düzeltme zaten mali tabloya entegre edilmiştir.
• Elde edilen matrah üzerinden %20 oranında (2026 yılı için geçerli oran değişmemişse) geçici vergi hesaplayın. 1. geçici vergi beyannamesi, 2026 yılı Mayıs ayının 17'sine kadar verilir ve ödenir.

Önemli Uyarılar

• Enflasyon düzeltmesi uygulamasına ilişkin teknik detaylar (düzeltme katsayıları, hangi kalemlerin düzeltileceği vb.) her yıl Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan tebliğlerle belirlenir. 2026 yılı için bu tebliğ henüz yayımlanmamış olabilir. Bu nedenle, 2026 yılı 1. geçici vergi dönemi için kesin kurallar, ilgili tebliğin yayımlandığı tarihten itibaren netlik kazanacaktır.
• Duran varlıkların maliyet bedellerinde yapılan düzeltmeler, amortisman giderlerini etkileyerek dolaylı yoldan geçici vergi matrahını değiştirebilir. Bu etki, düzeltilmiş amortisman giderlerinin gelir tablosuna yansıtılmasıyla otomatik olarak hesaplanır.
• Enflasyon düzeltmesinin vergiye etkisi konusu karmaşıktır ve işletmenizin özel durumuna (bilanço büyüklüğü, döviz pozisyonu, sektör vb.) göre değişiklik gösterebilir. Hatalı beyandan kaçınmak için, enflasyon düzeltmeli mali tablolarınızı hazırlayan sertifikalı mali müşavir veya vergi danışmanınızla bu konuyu detaylıca görüşmeniz kritik önem taşır.

Not: Bu bilgiler genel rehberlik amaclıdır. Özel durumunuz için uzman danışmanlık almanız önerilir.