TÜBİTAK–JSPS 2026 İkili İş Birliği Çağrısı: KOBİ'ler ve Mali Müşavirler İçin Detaylı Rehber
Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) ile Japonya Bilimi Destekleme Kurumu (Japan Society for the Promotion of Science – JSPS) arasındaki köklü iş birliği, bilimsel ve teknolojik alanlarda ortak projelere zemin hazırlamaya devam ediyor. 12 Haziran 2026 tarihinde yayımlanan duyuru ile 2544 TÜBİTAK–JSPS İkili İş Birliği Çağrısı, 2026 yılı için araştırmacıların ve yenilikçi kuruluşların dikkatine sunulmuştur. Bu rehber makale, söz konusu çağrının KOBİ'ler ve mali müşavirler açısından taşıdığı önemi, başvuru süreçlerini ve dikkat edilmesi gereken hususları detaylı bir şekilde ele almaktadır.
Ne Açıklandı?
TÜBİTAK ve JSPS, 24 Mart 2014 tarihinde imzalanan "Bilimsel ve Teknolojik İşbirliği Anlaşması" çerçevesinde, ortak araştırma projelerini desteklemek amacıyla 2026 yılı ikili iş birliği çağrısını açmıştır. Bu çağrı, Türkiye ve Japonya'daki araştırmacılar arasında bilimsel iş birliğini teşvik etmeyi ve ortak bilimsel projelerin hayata geçirilmesini amaçlamaktadır. Çağrı kapsamında toplamda dört (4) projenin desteklenmesi planlanmaktadır.
Programın Kapsamı
2544 TÜBİTAK–JSPS İkili İş Birliği Çağrısı, bilimsel ve teknolojik tüm alanlardan proje başvurularına açıktır. Programın temel amacı, yeni bilgiler üretilmesi, bilimsel yorumların yapılması veya teknolojik problemlerin çözümlenmesi için bilimsel esaslara uygun projeleri desteklemektir. Desteklenen projeler, araştırmacı ve bilgi değişimi yoluyla yürütülecektir. Bu, iki ülke arasındaki bilimsel etkileşimi ve bilgi transferini artırmayı hedeflemektedir. Projelerin altyapı oluşturmaya yönelik olmaması ve makine-teçhizat taleplerinin toplam bütçe ile dengeli olması beklenmektedir.
Kimler Başvurabilir?
Bu çağrıya başvurabilmek için Türkiye'deki ve Japonya'daki araştırmacıların ortak bir proje üzerinde anlaşmaları ve birlikte başvuru yapmaları esastır. Tek taraflı başvurular kabul edilmemektedir.
Türkiye'den başvuru yapabilecek kurum/kuruluşlar şunlardır:
- Yükseköğretim Kanunu kapsamında yer alan yükseköğretim kurumları,
- Eğitim ve araştırma hastaneleri,
- Kamu kurum ve kuruluşları,
- Sektör ve büyüklüğüne bakılmaksızın firma düzeyinde katma değer yaratan ve ticaret sicil belgesi olan Türkiye'de yerleşik sermaye şirketleri (özel kuruluşlar).
Proje yürütücülerinin (PI) taşıması gereken şartlar ise şunlardır:
- Üniversite personeli olmaları durumunda doktora/tıpta, diş hekimliğinde, eczacılıkta, veteriner hekimlikte uzmanlık/sanatta yeterlik derecesine sahip olmaları gerekmektedir.
- Kamu kurumları veya özel kuruluşlarda çalışmaları durumunda, en az dört yıllık üniversite lisans eğitimi almış olmaları yeterlidir.
- Projenin yürütüleceği kurumun (yükseköğretim kurumları, kamu kurumları veya özel kuruluşlar) kadrolu/tam zamanlı personeli (emekliler ve herhangi bir kurum/kuruluşta çalışmayan doktora sonrası araştırmacılar hariç) olmaları gerekmektedir.
- Özel sektörden başvuran proje yürütücülerinin, ilgili kurumda en az 6 aydır tam zamanlı olarak çalışıyor olması gerekmektedir.
- Proje ekibinde yer alan tüm kişilerin ve yürütücü/katılımcı kurumların nitelikli elektronik sertifikaya (e-imza) sahip olması zorunludur.
Destek Tutarı ve Oranları
TÜBİTAK–JSPS İkili İş Birliği Çağrısı kapsamında sağlanacak destekler ve oranlar aşağıdaki gibidir:
- Destek Üst Limiti (Türk Tarafı): TÜBİTAK, proje başına üst limit olarak 3.750.000 TL'ye kadar destek sağlamaktadır (Proje Teşvik İkramiyesi (PTİ) ve Kurum hissesi hariç).
- Destek Üst Limiti (Japon Tarafı): JSPS, Japon ekibi için mali yıl başına 2.500.000 JPY'ye kadar (toplamda 5.000.000 JPY'ye kadar) destek sağlamaktadır.
- Destek Oranı: %100.
- Proje Süresi: En fazla 24 ay.
- Seyahat Desteği: Projeler kapsamında yapılacak bilim insanı değişimlerinde gönderen taraf tüm seyahat masraflarını karşılamaktadır. Türkiye'den Japonya'ya giden araştırmacıların uluslararası yol masrafları ile yaşam masrafları (6245 sayılı Harcırah Kanunu çerçevesinde gündelik) TÜBİTAK tarafından ödenir.
Destek Özet Tablosu
| Destek Kalemi | Türk Tarafı (TÜBİTAK) | Japon Tarafı (JSPS) |
|---|---|---|
| Proje Bütçesi Üst Limiti | 3.750.000 TL (PTİ ve Kurum hissesi hariç) | Yıllık 2.500.000 JPY (Toplam 5.000.000 JPY) |
| Destek Oranı | %100 | - |
| Proje Süresi | En fazla 24 ay | - |
| Desteklenecek Proje Sayısı | 4 proje | |
Başvuru Süreci ve Son Tarih
Başvuru süreci, Türk ve Japon tarafları için ayrı ayrı ancak eş zamanlı yürütülmektedir:
- Türk Araştırmacılar İçin: Başvurular, TÜBİTAK'ın Proje Başvuru Sistemi (PBS) üzerinden elektronik olarak yapılmalıdır.
- Japon Araştırmacılar İçin: Japon proje ortaklarının ise JSPS'in kendi başvuru kurallarına uygun şekilde JSPS'e başvuru yapmaları beklenmektedir.
Önemli Tarihler:
- Son Başvuru Tarihi: 3 Eylül 2026
- E-imza Son Tarihi: 10 Eylül 2026
Tek taraflı başvurular kabul edilmemektedir; her iki ülkenin araştırmacılarının ortak bir proje önerisi sunması ve ilgili kurumlarına eş zamanlı başvuru yapması gerekmektedir. TÜBİTAK ve JSPS, kendilerine iletilen proje önerilerini kendi bilimsel değerlendirme kriterlerine göre incelemekte ve sadece iki tarafça da uygun bulunan projeler desteklenmektedir.
Mali Müşavirler İçin Notlar
KOBİ'ler ve mali müşavirler için bu çağrıya başvururken dikkat edilmesi gereken bazı önemli noktalar bulunmaktadır:
- Ortak Bulma Süreci: TÜBİTAK ve JSPS, ortak bulma sürecine dahil olmamaktadır. Türk araştırmacıların, projeyi birlikte gerçekleştirecekleri Japon araştırmacı(lar) ile proje ortağı olarak kendilerinin anlaşmaları gerekmektedir.
- Elektronik İmza Zorunluluğu: Başvuruların elektronik ortamda yapılması ve e-imza ile tamamlanması zorunludur. Proje ekibinde yer alan tüm kişilerin ve yürütücü/katılımcı kurumların nitelikli elektronik sertifikaya (e-imza) sahip olması gerekmektedir. Mali müşavirlerin, müvekkillerinin bu süreci zamanında tamamlamaları için gerekli yönlendirmeleri yapması kritik öneme sahiptir.
- Bütçe Planlaması: Proje bütçesi hazırlanırken, makine-teçhizat taleplerinin toplam bütçe ile dengeli olması ve altyapı oluşturmaya yönelik harcamaların desteklenmediği unutulmamalıdır. Destek üst limitleri ve harcama kalemleri konusunda detaylı bilgi için resmi çağrı metninin incelenmesi gerekmektedir.
- Muhasebe ve Raporlama: Desteklenen projelerde harcamaların takibi ve raporlaması TÜBİTAK'ın belirlediği usul ve esaslara göre yapılmalıdır. Mali müşavirlerin, proje süresince düzenli ve doğru muhasebe kayıtlarının tutulması, harcamaların uygunluğu ve raporlama süreçleri konusunda KOBİ'lere danışmanlık sağlaması büyük önem taşımaktadır.
- Fikri Mülkiyet Hakları: Ortak projelerde fikri mülkiyet haklarının yönetimi ve paylaşımı konusunda Türk ve Japon ortaklar arasında bir anlaşma yapılması tavsiye edilir. Bu anlaşma, hakların dağılımını, kullanım kurallarını, fikri mülkiyet yönetimi prosedürlerini ve uyuşmazlık çözümüne ilişkin hükümleri içermelidir.
- Güncel Bilgiler: Teşvik ve destek programları dinamik olduğundan, başvuru öncesinde TÜBİTAK'ın resmi duyurularını ve çağrı metnini dikkatlice incelemek, en güncel ve doğru bilgilere ulaşmak için esastır. Daha fazla güncel teşvik duyuruları için ilgili platformları takip edebilirsiniz.
Sonuç
TÜBİTAK–JSPS İkili İş Birliği Çağrısı, Türk ve Japon araştırmacılar arasında bilimsel iş birliğini güçlendirmek ve ortak araştırma projelerini hayata geçirmek için önemli bir fırsat sunmaktadır. Özellikle Ar-Ge ve inovasyon odaklı KOBİ'ler için uluslararası iş birliği deneyimi kazanma ve yeni pazarlara açılma potansiyeli taşımaktadır. Başvuru sürecinin detaylı ve iki taraflı olması nedeniyle, KOBİ'lerin ve araştırmacıların başvuru koşullarını titizlikle incelemesi, güçlü bir Japon ortağı ile iş birliği yapması ve mali müşavirlerinden profesyonel destek alması başarı şansını artıracaktır. Tüm detaylar ve başvuru için Resmi duyuru metnini kontrol ediniz.